Thứ Hai, 24/1/2022
Hotline: 02466615539. Email: tccsnd@hvcsnd.edu.vn
Một số thủ đoạn phạm tội mới của tội phạm lừa đảo trong tình hình hiện nay và giải pháp phòng ngừa

Một là, thủ đoạn lừa đảo chiếm đoạt tài sản trong lĩnh vực ngân hàng, bằng việc đối tượng phạm tội làm chứng thư bảo lãnh giả của ngân hàng để lừa đảo chiếm đoạt tài sản khách hàng. Thủ đoạn này được thực hiện như sau: Đối tượng là nhân viên ngân hàng sử dụng con dấu của ngân hàng để đóng dấu khống lên phôi giấy trắng có in logo của ngân hàng; giả mạo chữ ký của lãnh đạo ngân hàng để làm chứng thư bảo lãnh giả; tiếp đó, đối tượng ngoài ngân hàng sử dụng chứng thư bảo lãnh giả để viết tên của khách hàng. Đây là hình thức phạm tội mới, có sự cấu kết giữa đối tượng ngoài ngân hàng với nhân viên ngân hàng để lừa đảo chiếm đoạt tiền của khách hàng. 
Hai là, thủ đoạn lừa đảo chiếm đoạt tài sản trong lĩnh vực bất động sản đang diễn ra khá phổ biến tại các thành phố lớn, các khu đô thị đông dân cư với quy mô lớn và thủ đoạn ngày càng trắng trợn. Lợi dụng nhu cầu về nhà ở của người dân và nhu cầu tích lũy tài sản thông qua đầu tư bất động sản. Đối tượng phạm tội đã dùng thủ đoạn tạo ra các dự án “ma” nhằm lừa đảo chiếm đoạt tiền đầu tư, bọn lừa đảo sẵn sàng tạo dựng ra những dự án với bản thiết kế chi tiết, phối cảnh bắt mắt rồi quảng cáo rộng rãi những dự án này để càng nhiều người biết càng tốt. Trong một số vụ án, bọn tội phạm cũng bày ra việc tiến hành các thủ tục xin đầu tư như các dự án thật, tạo ra hoạt động xin phép đầu tư, kêu gọi đầu tư, nhưng thực tế không bao giờ có những dự án đầu tư đó, với thủ đoạn này khiến nhiều người cả tin để rồi trao giấy tờ, tài sản cho chúng. 
Ba là, thủ đoạn lừa trên trong lĩnh vực chứng khoán, đối tượng phạm tội lừa đảo chủ yếu là những người làm tại các ngân hàng, tập đoàn kinh tế được phép phát hành cổ phiếu chứng khoán hoặc những người làm ở các công ty chứng khoán. Lợi dụng nhu cầu mua bán cổ phiếu của người dân, lợi dụng sơ hở của công ty, tổ chức; lợi dụng vị trí công việc cùng với lòng tham, các đối tượng này đã làm và bán cổ phiếu giả. Bằng các thủ đoạn khác nhau, như: đối tượng dùng bộ hồ sơ giao dịch chuyển nhượng cổ phần thật ngân hàng nào đó mà đối tượng có được mang ra hàng photo scan lại mẫu dấu, mẫu tên của cán bộ bộ phận chuyển nhượng, sau đó thuê khắc dấu giả để đóng khống vào các đơn yêu cầu chuyển nhượng cổ phần rồi lừa những người có nhu cầu mua. Chủ thể có thể bịa ra tên người chuyển nhượng để bán cổ phần không có thật cho những người cùng làm môi giới trên sàn chứng khoán hoặc khách hàng tham gia thị trường chứng khoán. 
Bốn là, các đối tượng lừa đảo thường tự giới thiệu là nhân viên của một Công ty nhất định, đến những cơ sở kinh doanh để nhờ đặt biển quảng cáo và giao dịch. Sau khi được chủ cơ sở đồng ý, bọn chúng sẽ để lại bảng niêm yết giá các mặt hàng, hóa đơn và số điện thoại để chủ cơ sở liên hệ khi có khách đến mua hàng. Tiếp đó, một đối tượng trong nhóm sẽ đóng giả khách đến cơ sở kinh doanh trên để hỏi mua các mặt hàng mà bọn chúng đã đăng ký trước đó. Ban đầu, đối tượng này sẽ đặt chủ cơ sở kinh doanh lấy một số lượng hàng nhỏ và trả tiền trước để làm tin. Sau khi chủ cơ sở kinh doanh gọi điện cho Công ty yêu cầu mang thêm hàng đến thì đối tượng đóng giả tiếp tục đặt mua một số lượng lớn lên đến hàng chục triệu đồng. Do chủ quan, chủ cửa hàng tiếp tục đặt hàng, đồng thời thanh toán tiền luôn cho số hàng đặt đợt sau này cho các đối tượng. Đến lúc này, kịch bản lừa đảo kết thúc và chủ cửa hàng không thể liên lạc với người mua hàng nữa, khi kiểm tra số hàng mà Công ty mang đến chỉ là hàng giả.
Năm là, lừa đảo qua mạng Internet, do các đối tượng là người nước ngoài chủ yếu là người ở các nước Châu Phi như: Senegal, Bờ Biển Ngà thực hiện. Thủ đoạn như sau: Đối tượng gửi tin nhắn, Email qua mạng làm quen sau đó đưa ra thông tin như chúng là con cái của các gia đình giàu có nhưng bố mẹ đã bị chết trong một tai nạn giao thông hoặc bị giết,… để lại tài sản thừa kế với số tiền rất lớn hiện đang gửi tại Ngân hàng. Nhưng do bị mất hết giấy tờ tùy thân nên không thể đứng ra nhận lại số tiền trên và muốn nhờ người mà chúng làm quen qua mạng đứng ra nhận hộ số tiền đó, đổi lại người nhận hộ tiền sẽ nhận được 20 % tổng số tiền thừa kế. Hoặc, thời gian gần đây, một số khách hàng của VNPT - Hà Nội nhận được các cuộc gọi giả mạo nhân viên công ty nhắc nợ khách hàng hiện đang nợ cước điện thoại với số tiền lớn (từ 7-8 triệu đồng) yêu cầu thanh toán ngay nếu không sẽ tạm dừng liên lạc và khởi kiện ra tòa. Mục đích của các cuộc gọi giả mạo là thu thập trái phép không tin cá nhân của khách hàng (gồm tên, tuổi, địa chỉ, số chứng minh thư nhân dân, hộ khẩu, tài khoản ngân hàng ...), chiếm đoạt tiền bằng cách cung cấp số tài khoản không phải của VNPT Hà Nội để khách hàng thanh toán, hoặc hướng dẫn khách hàng bấm số gọi lại và chuyển tiếp cuộc gọi vào các đầu số dịch vụ giá cước cao để hưởng cước phí gọi đi.

Lừa đảo qua Internet. Ảnh minh họa

Để góp phần đấu tranh phòng, chống với các thủ đoạn phạm tội lừa đảo nêu trên, chúng tôi xin nêu một số ý kiến sau;
Thứ nhất, trong lĩnh vực ngân hàng, để phòng ngừa trường hợp làm chứng thư bảo lãnh giả của ngân hàng để lừa đảo chiếm đoạt tài sản khách hàng có thể xảy ra, đòi hỏi các tổ chức tín dụng tiến hành rà soát và ban hành đầy đủ quy trình quản lý, sử dụng và bảo quản con dấu tại đơn vị; tăng cường công tác quản lý nhân sự, kiểm tra, giám sát việc tuân thủ các quy định về quản lý và sử dụng con dấu của ngân hàng. 
Thứ hai, trong lĩnh vực chứng khoán, đối tượng có khả năng phạm tội lừa đảo trong lĩnh vực này đa phần là những người có trình độ kiến thức, có hiểu biết pháp luật, có vị trí, thậm chí còn giữ chức vụ cao các tổ chức ngân hàng, doanh nghiệp, công ty chứng khoán. Vì vậy, các cơ quan, tổ chức nêu trên khi tuyển dụng nhân sự, bổ nhiệm cán bộ vào các vị trí, chức vụ cần tuân thủ nghiêm ngặt về công tác cán bộ; thường xuyên giáo dục ý thức đạo đức nghề nghiệp, kiểm tra, giám sát hoạt động của họ để kịp thời phát hiện những sai phạm để có biện pháp ngăn chặn, xử lý. 
Thứ ba, trong lĩnh vực bất động sản, tất cả các công ty kinh doanh bất động sản cần công khai minh bạch các dự án, địa vị pháp lý của các công ty bất động sản, đơn vị liên doanh góp vốn; khả năng thực hiện dự án; niêm yết giá cả, địa điểm triển khai dự án; nơi đăng ký và ký hợp đồng góp vốn; quy trình mua bán, chuyển đổi bất động sản; tiến độ thực hiện dự án; mức và hình thức góp vốn; mức và hình thức nộp thuế; điều kiện cấp giấy chứng nhận sở hữu bất động sản; trách nhiệm pháp lý trong quá trình thực hiện dự án.
Thứ tư, trong lĩnh vực công nghệ thông tin, để tránh thiệt hại không đáng có người dân khi nhận được các cuộc gọi giả mạo nêu trên cần bình tĩnh, không cung cấp thông tin cá nhân, số tài khoản, không chuyển tiền thanh toán qua ngân hàng vào số tài khoản không phải của Công ty cung cấp dịch vụ viễn thông, không thực hiện bấm số gọi lại để tránh phát sinh cước.
Thứ năm, đối với lực lượng Cảnh sát điều tra tội phạm về kinh tế và tham nhũng; Cảnh sát hình sự, Cảnh sát phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, lực lượng An ninh kinh tế, An ninh mạng cần làm tốt công tác điều tra cơ bản, công tác nghiệp vụ trinh sát nhằm phát hiện kịp thời các biểu hiện làm ăn gian dối của các công ty, doanh nghiệp; phát hiện hiềm nghi nhằm ngăn chặn kịp thời không để đối tượng lợi dụng phạm tội lừa đảo. Đồng thời, phối hợp với các lực lượng khác của Ngành, với các cơ quan hữu quan, chính quyền sở tại, cơ quan truyền thông làm tốt công tác tuyên truyền để người dân hiểu các phương thức thủ đoạn lừa đảo mới trên các lĩnh vực kinh tế nói chung, đặc biệt là trong lĩnh vực ngân hàng; bất động sản và chứng khoán, nhằm hạn chế tới mức thấp nhất tội phạm lừa đảo trong các lĩnh vực này./.

Phạm Xuân Định
Thượng tá, TS, Giám đốc Trung tâm NCPTLLCS, T32

 

Gửi cho bạn bè

Phản hồi

Thông tin người gửi phản hồi

Các tin khác