Thứ Tư, 23/10/2019
Hotline: 02466615539. Email: tccsnd@hvcsnd.edu.vn
Một số kỹ năng phòng, chống tội phạm cướp giật tài sản khi tham gia giao thông

Theo thống kê của Cục Cảnh sát hình sự, trung bình mỗi năm trên toàn quốc xảy ra gần 3.000 vụ cướp giật tài sản, chiếm tỷ lệ dao động trên dưới 9% số vụ xâm phạm sở hữu và khoảng 5% tổng số vụ phạm pháp hình sự, trong đó có nhiều vụ gây thương tích nặng cho người bị hại, mất mát tài sản lớn, gây mất an toàn giao thông... Tội phạm cướp giật tài sản đang có xu hướng trẻ hóa, phức tạp về thành phần, độ tuổi (từ 18 - 30 tuổi), không có nghề nghiệp hoặc nghề nghiệp không ổn định, trình độ học vấn chủ yêu là Trung học cơ sở và Trung học phổ thông trở xuống, nhiều đối tượng phạm tội đã có tiền án, tiền sự…

Thực tế cho thấy, tội phạm cướp giật tài sản hiện nay hoạt động với những phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, nguy hiểm, manh động, cấu kết thành băng, ổ, nhóm hoạt động chuyên nghiệp, lưu động trên địa bàn rộng. Trước khi thực hiện hành vi phạm tội cướp giật tài sản, đối tượng thường có sự chuẩn bị về thủ đoạn cướp giật tài sản, phương án tẩu thoát, nơi tiêu thụ tài sản cướp giật được như: Tìm kiếm, lựa chọn, nghiên cứu mục tiêu tấn công; lựa chọn thời gian, địa điểm gây án; chuẩn bị phương tiện, hóa trang. Khi thực hiện hành vi phạm tội, đối tượng thường đột ngột tăng tốc độ áp sát phương tiện của người có tài sản rồi bất ngờ giằng, giật tài sản. Trường hợp hoạt động theo ổ, nhóm, các đối tượng thường phân công nhiệm vụ rõ ràng như: Các đối tượng có nhiệm vụ giật tài sản, đối tượng điều khiển phương tiện, các đối tượng còn lại có nhiệm vụ cản đường. Sau khi chiếm đoạt được tài sản của người bị hại, các đối tượng phạm tội thường điều khiển xe lạng lách, đánh võng, chạy xe với tốc độ cao để tẩu thoát và hạn chế khả năng nhận dạng của người bị hại, người làm chứng, người tham gia đuổi bắt.

Các đối tượng phạm tội có thể gây án vào bất cứ thời gian nào, tuy nhiên thời điểm xảy ra nhiều nhất là vào buổi trưa hoặc đầu giờ chiều khi các tuyến đường vắng, ít người qua lại hoặc khoảng thời gian từ 16 giờ đến 22 giờ hằng ngày vì đây là thời gian lượng người tham gia giao thông nhiều, là thời điểm mọi người đi làm về, đi dạo mát, tập thể dục, đi mua sắm, thường mang nhiều tài sản, đồ trang sức.

Người bị hại phần lớn là phụ nữ, học sinh, sinh viên, trẻ em. Đặc biệt là phụ nữ, thường mang theo những đồ trang sức có giá trị như: Dây chuyền, hoa tai, lắc vàng và thường sử dụng các loại ví, túi xách đeo trên người hoặc treo trên xe máy khi tham gia giao thông. Mặt khác, phụ nữ ít có khả năng chống trả, phản ứng chậm, không dám đuổi bắt hoặc không nhớ được đặc điểm nhân dạng hay phương tiện của đối tượng gây án (do tâm lý hoảng loạn khi bất ngờ bị cướp giật). Khi có điều kiện thuận lợi thì đối tượng cầm lái có nhiệm vụ lái xe ép sát người bị hại để đối tượng ngồi sau giật tài sản rồi nhanh chóng tăng ga tẩu thoát. Đối tượng giật tài sản thường ngồi phía sau để quan sát, phát hiện “mục tiêu”, giật tài sản và chống trả khi bị đuổi bắt. Tài sản mà tội phạm nhằm chiếm đoạt thường là những tài sản gọn nhẹ, có giá trị, dễ giằng giật, dễ tiêu thụ như: Túi xách, ví cầm tay, đồ trang sức, điện thoại di động hoặc máy tính xách tay, đồ vật, tài sản gọn nhẹ khác để ở khu xe máy nhưng chằng buộc không cẩn thận.

Thời gian qua, lực lượng chức năng đã có nhiều nỗ lực, triển khai đồng bộ các biện pháp phòng ngừa và đạt kết quả nhất định, song tình trạng tội phạm cướp giật tài sản vẫn chưa được kìm chế, còn tiềm ẩn nhiều phức tạp trong thời gian tới. Trước tình hình đó, để bảo đảm an toàn khi di chuyển trên đường phố, người tham gia giao thông cần trang bị một số kỹ năng phòng, chống hành vi cướp giật tài sản sau:

Kỹ năng phòng, ngừa trước khi tham gia giao thông

Người tham gia giao thông cần hạn chế đeo các loại trang sức đắt tiền như dây chuyền, vòng đeo tay, túi xách, ví cầm ta chứa tài sản giá trị hoặc giấy tờ quan trọng... khi ra đường. Khi đi bộ không nên mang theo tài sản có giá trị, nếu cần mang theo túi xách, ví cầm tay có chứa tài sản giá trị hoặc giấy tờ quan trọng, người dân cần đeo chắc chắn trước bụng hoặc bên tay phải theo hướng di chuyển, bỏ vào túi áo khoác; khi di chuyển bằng xe máy, cần phải mặc áo khoác che kín trang sức, bỏ túi xách, ví vào cốp xe, nếu xe không có cốp nên để ở phía trước, buộc chặt, dùng áo khoác, áo mưa trùm lên. Không nên đeo túi xách sau lưng hoặc treo bên trái xe theo hướng di chuyển tránh bị kẻ xấu phát hiện hoặc gây khó khăn, vô hiệu hóa hành vi cướp giật; nếu đi ôtô cần phải dự tính được địa điểm đến, xác định điểm dừng đỗ an toàn để tránh cướp giật hoặc yêu cầu người cùng đi chú ý bảo vệ; nếu sử dụng ĐTDĐ, Ipad... cần chú ý kích hoạt các chức năng bảo mật như mật khẩu, định vị, tìm kiếm... để giúp cơ quan chức năng xác định vị trí, thu hồi hoặc vô hiệu hóa thiết bị bị cướp giật.

Kỹ năng phòng, chống cướp giật khi tham gia giao thông

Nếu đi bộ nên đi ngược chiều với hướng di chuyển của các phương tiện lưu thông, chú ý đi sâu vào phía trong vỉa hè, tránh xa làn đường dành cho xe gắn máy. Cần chú ý những người di chuyển bên cạnh và phía sau (nhiều trường hợp kẻ gian xuống xe di chuyển theo người đi bộ, giật tài sản rồi lên xe máy tẩu thoát). Nếu phát hiện dấu hiệu khả nghi cần đi thật nhanh đến chỗ đông người hoặc vào cửa hàng, quán ăn để kẻ xấu không thể ra tay. Khi cần nghe điện thoại nên dừng lại, quan sát xung quanh, di chuyển đến vị trí an toàn hơn, vừa nghe điện thoại vừa đề phòng cướp giật.

Nếu di chuyển bằng xe máy, trước hết cần phải tuân thủ luật giao thông đường bộ, di chuyển đúng làn đường, dừng xe đúng vạch quy định. Nếu phát hiện có đối tượng di chuyển ngay phía sau hoặc bên trái khả nghi có thể bất ngờ tăng tốc. Quan sát kính chiếu hậu, nếu nghi can di chuyển theo, nếu xác định chắc chắn là kẻ cướp giật nên tấp vào lề hoặc tạm thời dừng xe ở địa điểm an toàn để tránh bị xâm hại. Đặc biệt, không nên vừa chạy xe vừa nghe điện thoại, kể cả người ngồi phía sau. Cần phải tìm vị trí an toàn, tấp vào lề đường, dựng xe, bước hẳn xuống, quan sát xung quanh, khi đảm bảo an toàn mới nghe điện thoại.

Nếu di chuyển bằng ôtô cá nhân hoặc taxi cần cảnh giác thời điểm lên và xuống, đây là thời điểm bọn cướp thường bám theo để ra tay. Trước khi lên xe, cần chú ý quan sát xung quanh, nếu thấy đối tượng khả nghi đang theo dõi hãy nhìn thẳng về phía chúng, vừa lên ôtô vừa nhìn để chúng không dám ra tay. Trước khi xuống xe, cần phải quan sát xung quanh, cảm thấy an toàn mới bước ra, nhanh chóng di chuyển vào địa điểm cần đến.

Khi dừng ôtô ở đèn đỏ hoặc làn đường bị kẹt, nếu phát hiện có 2 xe máy dừng song song với cửa trước theo hướng di chuyển, nhiều khả năng đối tượng sử dụng thủ đoạn bẻ kiếng chiếu hậu. Cần phải chủ động, bấm cửa xuống một khoảng vừa đủ để có thể hô hoán người đi đường khi bị bẻ kính hoặc cũng là một động tác cảnh báo khiến đối tượng không dám ra tay.

Kỹ năng xử lý tình huống khi bị cướp giật

Nếu đang đi bộ mà bị cướp giật cần phải nhanh chóng phản xạ, cố gắng vừa chạy theo một đoạn ngắn vừa hô to "cướp, cướp" để người khác hỗ trợ. Nếu người dân hoặc lực lượng chuyên trách bắt được đối tượng, cần phải hợp tác với cơ quan công an để lấy lời khai, nhận lại tài sản. Nếu đối tượng tẩu thoát, nhanh chóng trấn tĩnh để ghi nhớ biển số xe, đặc điểm nhận dạng nghi can. Sau đó cần trình báo ngay cơ quan công an.

Nếu di chuyển bằng xe gắn máy một mình mà bị cướp, chỉ truy đuổi khi xác định được không có đối tượng cản địa, phải làm chủ được tốc độ, vừa đuổi theo vừa hô to "cướp, cướp"; nếu là hai người thì nên truy đuổi, hô to "cướp, cướp" để người đi đường hỗ trợ. Người ngồi sau cần phải chú ý các đối tượng di chuyển phía sau làm nhiệm vụ cản địa, cảnh báo cho người cầm lái, kịp thời xử lý, chống trả khi bị đối tượng cản địa, đạp xe để tránh gây tai nạn. Trong trường hợp bị dàn cảnh gây tai nạn, đánh nhau, đánh ghen... cần phải bình tĩnh rút chìa khóa xe, bảo quản tài sản. Nếu đối tượng sử dụng vũ lực lập tức hô to "cướp, cướp" để nhận được sự hỗ trợ của người đi đường, không nên giải thích, phân bua với kẻ xấu.

Khi di chuyển bằng ôtô một mình, nếu bị đối tượng dàn cảnh tai nạn giao thông để trộm, cướp thì phải bình tĩnh để tài sản trong xe, khóa cửa rồi mới xuống giải quyết. Nếu đối tượng gây gỗ, dùng vũ lực thì nên hô to "cướp, cướp" để nhận được sự hỗ trợ của người đi đường. Trong trường hợp bị đối tượng ép xe, bẻ kính chiếu hậu xét thấy an toàn mới truy đuổi, cần bấm cửa kính, hô to "cướp, cướp", bóp còi xe liên tục để người đi đường hỗ trợ. Không nên bất chấp, truy đuổi đối tượng dễ dẫn đến gây tai nạn.

Nếu đối tượng tẩu thoát cần nhanh chóng đến cơ quan công an trình báo. Nếu cần có thể tìm đến "chợ trời" để tìm chuộc lại kính xe, khi giao dịch cần bố trí phương tiện ghi âm, ghi hình làm bằng chứng tố giác hành vi tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có cho cơ quan công an.

Nguyễn Vũ Linh

Tạp chí Cảnh sát nhân dân

Trần Việt

Phòng Tổ chức cán bộ - T32


Gửi cho bạn bè

Phản hồi

Thông tin người gửi phản hồi

Các tin khác