Chủ Nhật, 22/4/2018
Hotline: 0966538999. Email: quangcaotccsnd@gmail.com
Nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường của Phòng Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường công an thành phố Cần Thơ

Theo báo cáo của Sở Tài nguyên và Môi trường, năm 2013 và 6 tháng đầu năm 2014, qua kiểm tra 133 cơ sở; tổ chức 10 cuộc thanh tra tại 36 đơn vị, đã tiến hành xử phạt hành chính 07 trường hợp gây ô nhiễm môi trường, với số tiền là 213,5 triệu đồng và yêu cầu có biện pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường theo quy định. Tuy nhiên, tình hình ô nhiễm môi trường vẫn chưa được giải quyết hiệu quả, một phần do vốn đầu tư các công trình khá cao, cần phải có lộ trình để thực hiện. Một số trường hợp gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến đời sống sinh hoạt của nhân dân, như: Nhà máy Xi măng Cần Thơ; hơi kỹ nghệ Cantcimex, thuộc Công ty CP Khoáng sản và Xi măng Cần Thơ. Uỷ ban nhân dân thành phố đã chỉ đạo Sở Tài nguyên và Môi trường, lực lượng Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường, các sở, ngành và uỷ ban nhân dân quận, huyện liên quan phối hợp kiểm tra và yêu cầu lãnh đạo các doanh nghiệp thực hiện ngay một số biện khắc phục, giảm thiểu ô nhiễm môi trường xung quanh… nếu không thực hiện sẽ tiến hành di dời theo quy định.
Riêng lực lượng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường từ năm 2010 đến nay đã phát hiện, kiểm tra 914 vụ vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường, đã xử lý và chuyển giao cơ quan chức năng xử lý vi phạm hành chính 715 vụ đối với 208 tổ chức, 510 cá nhân (phạt tiền và truy thu phí bảo vệ môi trường gần 7,4 tỷ đồng, đình chỉ, buộc di dời 28 cơ sở gây ô nhiễm nghiêm trọng). Các lỗi vi phạm phổ biến là: không xây dựng hệ thống xử lý nước thải (99  vụ); rác thải, thải chất thải rắn, chất thải nguy hại chưa qua xử lý (88 vụ); không lập báo cáo đánh giá tác động tác môi trường(66 vụ); vi phạm vệ sinh an toàn thực phẩm (66 vụ) và các vi phạm khác....

Ô nhiễm môi trường nước ở thành phố Cần Thơ ngày càng nghiêm trọng

Trong những năm qua, Phòng Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường  Công an thành phố Cần Thơ đã thực hiện công tác phòng, chống các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường một cách thường xuyên, có trọng tâm, trọng điểm và mang lại hiệu quả cao. Quán triệt đầy đủ quan điểm chỉ đạo của Đảng cũng như của Bộ Công an và sự chỉ đạo trực tiếp của lãnh đạo Công an thành phố, lực lượng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường đã góp phần nâng cao nhận thức của quần chúng nhân dân đối với tầm quan trọng của công tác bảo vệ môi trường, góp phần làm giảm thiểu ô nhiễm, phòng ngừa suy thoái và nguy cơ suy giảm đa dạng sinh học trên địa bàn thành phố.

Bên cạnh những mặt đã làm được, công tác phòng, chống các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường trên địa bàn thành phố Cần Thơ vẫn còn một số tồn tại sau:
- Từ khi thành lập lực lượng Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường, Công an thành phố Cần Thơ đã tổ chức nhiều lượt tuyên truyền giáo dục ý thức pháp luật về bảo vệ môi trường cho các cơ quan, tổ chức và cá nhân tại các quận, huyện và các khu công nghiệp, vận động quần chúng nhân dân tham gia bảo vệ môi trường và tố giác các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường. 
Về cơ bản, công tác tuyên truyền, hướng dẫn pháp luật về bảo vệ môi trường đã được phổ biến đến các cơ quan, tổ chức và các cá nhân trong toàn thành phố. Tuy nhiên về hình thức tuyên truyền, giáo dục ý thức pháp luật về môi trường chưa phong phú đa dạng, còn mang tính hình thức, chưa lựa chọn được đối tượng trọng tâm cần tuyên truyền; về nội dung chưa nghiên cứu tập trung đi sâu vào các đối tượng có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường cao, chưa có sự đầu tư sáng tạo và đa dạng hóa các hình thức tuyên truyền, vận động. 
- Việc thi hành pháp luật về bảo vệ môi trường trong thực tiễn còn gặp nhiều lúng túng, bất cập. Luật Bảo vệ môi trường cũng còn nhiều bất cập, các văn bản pháp luật về môi trường hiện nay đã có nhưng còn thiếu nhiều quy định quan trọng. Bộ luật Hình sự 1999 (sửa đổi bổ sung năm 2009) với 11 tội danh trong 10 điều luật thuộc chương XVII (các tội phạm về môi trường) quy định  phải “gây hậu quả nghiêm trọng”, “gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng” nhưng vẫn chưa có hướng dẫn cụ thể. Do đó, từ khi thành lập đến nay lực lượng Cảnh sát PCTP về môi trường thành phố Cần Thơ vẫn chưa xử lý hình sự được vụ nào để răn đe.
- Hiệu quả công tác phát hiện, xử lý các vụ vi phạm pháp luật và tội phạm về môi trường còn thấp. Từ năm 2010 đến nay, lực lượng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường đã phát hiện được hơn 715 vụ vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường song chủ yếu là xử lý cảnh cáo, xử phạt hành chính nên hiệu quả răn đe, phòng ngừa vi phạm pháp luật chưa cao. 
- Lực lượng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường còn mỏng và chưa có trình độ chuyên sâu về công tác phòng, chống tội phạm môi trường, một số cán bộ chiến sĩ sử dụng các biện pháp trinh sát còn yếu.
Hiện nay, ngoài Phòng Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường Công an thành phố Cần Thơ biên chế gồm 33 đồng chí và Đội Cảnh sát PCTP về môi trường Công an các quận Bình Thủy, Thốt Nốt mới thành lập (gồm 12 đồng chí) thì các quận, huyện khác chưa thành lập Đội Cảnh sát môi trường. So với nhu cầu thực tế cần phải bổ sung số cán bộ chiến sĩ có chuyên môn nghiệp vụ tại cấp quận, huyện để đáp ứng với yêu cầu đấu tranh với vi phạm pháp luật về môi trường. Bên cạnh đó, hầu hết cán bộ chiến sĩ từ các đơn vị khác chuyển đến hoặc mới tuyển từ các ngành khác vào nên trình độ chuyên sâu về công tác đấu tranh với tội phạm môi trường còn rất hạn chế.
- Công tác phối hợp kiểm tra, thanh tra và quản lý nhà nước về môi trường còn có nhiều quy định chưa rõ ràng, chưa có quy chế phối hợp cụ thể giữa các đơn vị trong việc xử lý các hành vi vi phạm về bảo vệ môi trường. Từ đó, công tác phối hợp kiểm tra, thanh tra với các cơ quan khác gặp khó khăn, chưa được duy trì thường xuyên, phân công, phân cấp trách nhiệm chưa rõ ràng. Một số ban, ngành, địa phương thiếu tích cực chủ động, thậm chí không quan tâm đến việc xử lý các cơ sở gây ô nhiễm môi trường thuộc trách nhiệm của mình quản lý.
Thực trạng trên là do những nguyên nhân sau:
- Thứ nhất: Các cơ quan chức năng chưa quan tâm đến công tác tuyên truyền, giáo dục ý thức pháp luật về công tác bảo vệ môi trường, đối tượng được tuyên truyền còn nhiều hạn chế, thời gian tuyên truyền còn hạn hẹp.
- Thứ hai: Hệ thống pháp luật về bảo vệ môi trường ở nước ta vẫn còn tồn tại một số văn bản, một số quy định chưa hoàn chỉnh, thiếu đồng bộ, vừa thiếu, vừa lạc hậu, vừa chồng chéo. Chẳng hạn như có sự mâu thuẫn chồng chéo giữa Luật hình sự và Luật bảo vệ môi trường, trong khi vi phạm pháp luật môi trường thì chủ thể là tổ chức hoặc cá nhân, còn trong Luật hình sự quy định chủ thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự chỉ là cá nhân.
- Thứ ba: Các cấp chính quyền chưa quan tâm đúng mức đối với công tác bảo vệ môi trường. Để thu hút đầu tư, phát triển kinh tế, một số chủ trương của thành phố chưa ưu tiên đến công tác bảo vệ môi trường trong quy hoạch phát triển kinh tế, vẫn tồn tại tình trạng “doanh nghiệp đi trước, nhà nước theo sau” trong quy hoạch, phát triển các khu công nghiệp. Chủ trương xử lý VPPL về môi trường đôi lúc còn nương nhẹ cho doanh nghiệp.
- Thứ tư: Lực lượng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường mới thành lập chưa lâu, cán bộ, chiến sĩ được điều chuyển từ các đơn vị khác trong ngành hoặc tuyển mới từ ngoài ngành nên chưa có trình độ chuyên sâu nghiệp vụ phòng chống tội phạm về môi trường, ít được tập huấn kiến thức nghiệp vụ phòng ngừa vi phạm pháp luật và tội phạm về môi trường. Do đó, năng lực, trình độ, kiến thức chuyên môn, hiệu quả công tác điều tra, kiểm tra, xử lý còn nhiều hạn chế. Mặt khác, trang thiết bị chuyên dùng phục vụ phòng ngừa vi phạm pháp luật về môi trường chưa đáp ứng được yêu cầu công tác.
- Thứ năm: Hệ thống lý luận phục vụ cho nghiên cứu của cán bộ, chiến sĩ chưa nhiều. Nguồn kiến thức lý luận và kinh nghiệm thực tiễn phục vụ việc học tập, tích lũy kinh nghiệm trong việc tổ chức các biện pháp phòng ngừa, đặc biệt là các biện pháp phòng ngừa nghiệp vụ cho cán bộ, chiến sĩ gặp nhiều khó khăn.
Vì vậy, cần thiết phải tiến hành những giải pháp có hiệu quả góp phần phòng, chống các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường trên địa bàn thành phố. Các giải pháp này bao gồm:
Một là, thực hiện tốt công tác tuyên truyền, vận động quần chúng nhân dân tham gia vào quá trình phòng, chống các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường. Công tác giáo dục ý thức pháp luật, tuyên truyền vận động quần chúng nhân dân tham gia bảo vệ môi trường phải đi vào chiều sâu, nghiên cứu tập trung tuyên truyền đối với các đối tượng có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường cao, đồng thời phải có sự đầu tư sáng tạo và đa dạng hóa các hình thức tuyên truyền, vận động bằng nhiều hình thức phong phú như treo băng rôn, khẩu hiệu tuyên truyền về pháp luật bảo vệ môi trường, tổ chức các cuộc thi tìm hiểu về Luật bảo vệ môi trường, tổ chức các buổi mít tinh, đi bộ hưởng ứng ngày môi trường thế giới.... 
Hai là, Phòng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường Công an thành phố Cần Thơ tiếp tục rà soát, tham mưu cho Ban Giám đốc và các cơ quan chức năng hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật nhất là các văn bản có liên quan trực tiếp đến chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và xử lý vi phạm hành chính của lực lượng Cảnh sát PCTP về môi trường để công tác xử lý vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường thời gian tới sẽ được thực hiện nghiêm minh và hiệu quả hơn.
Ba là, Phòng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường Công an thành phố Cần Thơ tham mưu cho các cơ quan chức năng ban hành các chính sách phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn thành phố, vừa thu hút đầu tư vừa đảm bảo tiêu chí phát triển kinh tế phải đi đôi với bảo vệ môi trường.  
Bốn là, chú trọng công tác nghiệp vụ cơ bản trong phòng, chống các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường. Đây là công tác rất quan trọng góp phần vào việc phát hiện tội phạm cũng như các hành vi vi phạm pháp luật khác về môi trường trên địa bàn tỉnh thành phố Cần Thơ. Để thực hiện tốt này, mỗi cán bộ chiến sĩ phải thường xuyên được tham gia học tập các lớp tập huấn chuyên sâu về công tác nghiệp vụ cơ bản, thực hiện công tác nghiệp vụ cơ bản thường xuyên để nâng cao hiệu quả trong công tác. 
Năm là, cần tăng cường lực lượng, nâng cao năng lực chuyên môn, tăng cường cơ sở vật chất, chế độ đãi ngộ cho đội ngũ cán bộ chiến sĩ làm công tác phòng, chống vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường để họ an tâm công tác.
Tình hình vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường trong thời gian tới sẽ còn tiếp diễn phức tạp, công tác phòng, chống vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường sẽ gặp rất nhiều khó khăn nếu. Việc kiện toàn đội ngũ cán bộ làm công tác phòng, chống vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường có đủ năng lực và sức khỏe cũng như phẩm chất đạo đức là rất cấp thiết đối với tình hình hiện nay.
Do tính chất của công tác phòng, chống vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường phải có các thiết bị, dụng cụ chuyên ngành để có thể thu thập chứng minh hành vi vi phạm của các đối tượng, Phòng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường Công an thành phố Cần Thơ cần đề xuất cấp có thẩm quyền trang bị các trang thiết bị cần thiết cho công tác phòng, chống vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường như máy quay phim, chụp hình, dụng cụ thu, phân tích, bảo quản mẫu...). Ngoài ra, cần phải có chế độ đãi ngộ hợp lý đối với cán bộ chiến sĩ làm công tác phòng, chống vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường như: phụ cấp hàng tháng, chế độ khám chữa bệnh, các trang phục bảo hộ, khen thưởng động viên kịp thời đối với những người có thành tích, trích thưởng phần trăm từ việc xử phạt... 
Sáu là, chủ động phối hợp với các lực lượng khác trong quá trình phòng, chống vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường, thường xuyên tiến hành công tác thanh tra, kiểm tra để phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm.
Để công tác phối hợp giữa các lực lượng được thực hiện một cách có hiệu quả thì phải có cơ chế, quy định cụ thể trong các văn bản pháp luật của Nhà nước, trong đó nội dung phải thể hiện rõ ràng sự phân công và xác định trách nhiệm cụ thể của từng lực lượng thì mới phát huy được hết khả năng các lực lượng tham gia và tạo nên sức mạnh tổng hợp đảm bảo công tác phòng, chống vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường đi đến thắng lợi.

 

Lê Thanh Phương
Khoa Cảnh sát Môi trường – T49

 

 

 

Gửi cho bạn bè

Phản hồi

Thông tin người gửi phản hồi

Các tin khác

Nghiên cứu - trao đổi