Chủ Nhật, 22/4/2018
Hotline: 0966538999. Email: quangcaotccsnd@gmail.com
Biện pháp vận động quần chúng trong phòng chống tội phạm về ma túy của lực lượng Công an nhân dân

Việc áp dụng linh hoạt, sáng tạo các biện pháp công tác Công an trong gần 70 năm qua của lực lượng CAND đã chứng minh bằng kết quả là đảm bảo ANTT của đất nước. Luật CAND (2005) đã quy định lực lượng CAND được tiến hành 07 biện pháp công tác cơ bản; đây là cơ sở pháp lý để CAND sử dụng nhằm bảo vệ ANQG và giữ gìn TTATXH, là hệ thống các biện pháp cơ bản có mối quan hệ chặt chẽ và tác động qua lại lẫn nhau. Vì thế, trong nhận thức, không coi biện pháp nào là quan trọng nhất; tuy nhiên trong các biện pháp đó thì biện pháp vận động quần chúng có vai trò, vị trí rất quan trọng, là biện pháp cơ bản, chiến lược, làm nền tảng cho việc thực hiện các biện pháp khác.  
Biện pháp vận động quần chúng trong công tác Công an là cách thức Công an nhân dân sử dụng các lực lượng, phương tiện, phương pháp để tuyên truyền, giáo dục, hướng dẫn, động viên thuyết phục, tổ chức quần chúng tham gia vào sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội và xây dựng lực lượng Công an nhân dân.
Biện pháp vận động quần chúng trong công tác Công an là nội dung quan trọng trong đường lối quần chúng của Đảng về đấu tranh bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự an toàn xã hội, thể hiện tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò quần chúng trong đấu tranh cách mạng.
Trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quán triệt những tư tưởng, nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác – Lênin vào thực tiễn xã hội nước ta và khẳng định: "Cách mạng là sự nghiệp của quần chúng. Vì vậy, thời kỳ cách mạng nào, công tác vận động và tổ chức quần chúng làm cách mạng đều có ý nghĩa chiến lược". Trong tiến trình đổi mới đất nước, Đảng ta đã đặc biệt quan tâm và có nhiều chủ trương quan trọng chỉ đạo đổi mới công tác quần chúng nói chung và vận động quần chúng bảo vệ ANTT nói riêng. Ngày 30/11/1987, Bộ Chính trị ra Nghị quyết số 07/NQ-TW "Về nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia và giữ gìn trật tự, an toàn xã hội trong tình hình mới" đã nhấn mạnh việc thường xuyên giáo dục toàn Đảng, toàn dân, toàn quân nâng cao cảnh giác cách mạng, đẩy mạnh phong trào quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc, xây dựng trận địa an ninh; xác định 4 quan điểm chỉ đạo công tác vận động quần chúng trong giai đoạn mới là: Cách mạng là sự nghiệp của dân, do dân và vì dân; động lực thúc đẩy phong trào quần chúng là đáp ứng lợi ích thiết thực của nhân dân và kết hợp hài hòa lợi ích, thống nhất giữa quyền lợi và nghĩa vụ công dân; các hình thức tập hợp nhân dân phải đa dạng; công tác vận động quần chúng là nhiệm vụ của Đảng, Nhà nước và các đoàn thể.  
Sức mạnh CAND bắt nguồn từ sức mạnh của đại đoàn kết toàn dân, thắng lợi hay thất bại đều phụ thuộc vào sức mạnh đó. Khi nhân dân giúp đỡ Công an nhiều thì thành công nhiều, giúp đỡ Công an ít thì thành công ít, giúp đỡ Công an hoàn toàn thì thắng lợi hoàn toàn, hay như Hồ Chủ tịch đã nói: "Tổ chức được dân, đoàn kết được dân thì việc gì cũng làm được, Công an nhân dân phải luôn luôn giúp đỡ, tổ chức giáo dục nhân dân, làm cho mọi người dân là những người giúp việc cho mình, làm mạng lưới Công an nhân dân, như thế công tác Công an nhân dân mới có kết quả". Những năm qua, Đảng uỷ Công an Trung ương và lãnh đạo Bộ Công an đã có nhiều văn bản xác định biện pháp quần chúng là cơ bản, chiến lược, hàng đầu của ngành Công an. Làm tốt biện pháp vận động quần chúng nhằm tập hợp, thu hút, hướng dẫn nâng cao năng lực hoạt động của quần chúng trong việc giải quyết những yêu cầu, nhiệm vụ bảo vệ ANTT, là điều kiện cơ bản để nhân dân thực hiện quyền làm chủ trên lĩnh vực bảo vệ ANTT. Thông qua công tác vận động quần chúng góp phần tạo thế trận phòng ngừa, đấu tranh có hiệu quả với các loại tội phạm, các hành vi vi phạm pháp luật, các tai nạn, tệ nạn xã hội. Đồng thời là cơ sở để lực lượng CAND có điều kiện triển khai sâu rộng các mặt công tác nghiệp vụ và xây dựng lực lượng CAND trong sạch, vững mạnh. 
Thực tiễn cũng chứng minh khi nào, ở đâu thực hiện tốt biện pháp vận động quần chúng thì ở đó ANTT được đảm bảo và ngược lại mọi biểu hiện quan liêu, xa rời công tác vận động quần chúng sẽ làm hạn chế đến kết quả công tác bảo vệ ANTT.
Trong những năm qua, tình hình tội phạm và tệ nạn ma túy ở nước ta diễn biến hết sức phức tạp; số vụ phạm tội ma túy có chiều hướng gia tăng với nhiều phương thức, thủ đoạn mới; số người nghiện và tái nghiện vẫn ở mức cao; công tác cai nghiện hiệu quả thấp; việc tái trồng các cây chứa chất ma túy vẫn chưa được giải quyết triệt để... Thực trạng trên đã ảnh hưởng không nhỏ đến ANTT cũng như sự ổn định và phát triển của đất nước. 
Đảng, Nhà nước và lực lượng CAND đã tập trung chỉ đạo các ngành, các cấp, các đoàn thể quần chúng và nhân dân tiến hành nhiều chủ trương, biện pháp phòng ngừa, đấu tranh có hiệu quả, qua đó đã kiềm chế sự gia tăng số vụ phạm tội, và tệ nạn ma túy. Một trong những nội dung quan trọng để giải quyết tình trạng tội phạm và tệ nạn về ma túy là tổ chức và phát huy hiệu quả công tác vận động quần chúng.

Hội thảo khoa học biện pháp vận động quần chúng trong phòng, chống tội phạm về ma túy tại Học viện CSND

Tổ chức vận động quần chúng là biện pháp cơ bản, chiến lược, lâu dài, trong đấu tranh phòng, chống tội phạm và tệ nạn ma túy. Để áp dụng biện pháp này có hiệu quả, chủ thể sử dụng phương pháp phải căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ của từng lực lượng, của từng yêu cầu, nhiệm vụ cụ thể, đồng thời căn cứ vào tính chất của từng địa bàn, từng lĩnh vực và trình độ nhận thức của quần chúng... để lựa chọn những cách thức vận động phù hợp. Không có công thức chung cho mọi đối tượng, mọi yêu cầu nhiệm vụ, trong mọi lúc, mọi nơi. Vận động quần chúng phải hết sức linh hoạt, sáng tạo vào tùy và từng hoàn cảnh cụ thể. Có thể nói, đây là vấn đề mang tính nghệ thuật cao trong công tác dân vận. Tuy nhiên, có thể khái quát nội dung và phương pháp áp dụng của biện pháp vận động quần chúng tham gia phòng, chống tội phạm về ma túy gồm:  
Một là, điều tra nghiên cứu nắm tình hình, xây dựng kế hoạch tham mưu cho cấp ủy, chính quyền tổ chức vận động quấn chúng tích cực tham gia phòng, chống tội phạm ma túy.
Điều tra nắm tình hình là một trong hoạt động nghiệp vụ cơ bản của lực lượng CAND. Khi tiến hành một công việc cụ thể, muốn đạt kết quả đều phải điều tra nghiên cứu nắm tình hình. Để đáp ứng yêu cầu tổ chức vận động quần chúng ở từng lĩnh vực, ở từng địa bàn, trong từng thời điểm thì vấn đề cốt lõi phải nắm vững tình hình có liên quan đến tội phạm và tệ nạn ma túy trên địa bàn như: hoạt động của các loại đối tượng; phong tục, tập quán, đời sống kinh tế, văn hóa và những vấn đề đang nổi lên, bức xúc trong nhân dân; vai trò, kết quả hoạt động của các tổ chức Đảng, chính quyền, lực lượng vũ trang, các tổ chức chính trị xã hội... Trên cơ sở phân tích đánh giá nhận định tình hình ANTT để xây dựng kế hoạch và làm tham mưu cho cấp ủy Đảng, chính quyền tổ chức vận động quần chúng nhằm huy động sức mạnh tổng hợp của hệ thống chính trị ở địa phương và của quần chúng nhân dân phối hợp, cộng tác, giúp đỡ Công an thực hiện nhiệm vụ bảo vệ ANTT, xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, phòng, chống tội phạm và tệ nạn về ma túy.
Hai là, sử dụng linh hoạt các hình thức, phương tiện tuyên truyền, hướng dẫn, vận động nhân dân tích cực tham gia vào cuộc đấu tranh phòng, chổng tội phạm và tệ nạn về ma túy, góp phần bảo vệ ANTT và xây dựng cuộc sống bình yên, hạnh phúc của nhân dân. 
Nhân dân không phải là lực lượng chuyên trách làm nhiệm vụ bảo vệ ANTT, trực tiếp đấu tranh chống tội phạm về ma túy; họ không đủ kinh nghiệm chuyên môn để phát huy hết khả năng sức mạnh trong cuộc đấu tranh; chưa có điều kiện để nhận ra ngay phương thức, thủ đoạn của tội phạm; chưa hoàn toàn nhận thức đầy đủ được phòng, chống tội phạm nói chung, phòng chống tội phạm về ma túy nói riêng, bảo vệ ANTT chính là bảo vệ chính mình, là trách nhiệm của toàn dân. Vì vậy, thông qua các hình thức tuyên truyền, giáo dục, hướng dẫn quần chúng nắm vững đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, các chế độ, thể lệ, nội quy, quy tắc về phòng, chống tội phạm, bảo vệ ANTT; các phương thức, thủ đoạn hoạt động của tội phạm, tệ nạn ma túy; các sơ hở, thiếu sót trong công tác phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm ma túy để quần chúng chủ động áp dụng biện pháp phòng ngừa, đấu tranh có hiệu quả. Đồng thời thấy rõ quyền và nghĩa vụ của mình, từ đó thực hiện một cách tự nguyện, tự giác tham gia vào công tác phòng ngừa, đấu tranh phòng chống tội phạm và tệ nạn về ma túy, bảo vệ ANTT. Đây là nội dung cốt lõi của biện pháp vận động quần chúng trong công tác Công an.
Để thực hiện nội dung trên, chủ thể sử dụng biện pháp vận động quần chúng cần quán triệt quan điểm đổi mới của Đảng và Nhà nước trong công tác vận động quần chúng, phải thông qua các tổ chức Đảng, chính quyền, các cơ quan, xí nghiệp, các tổ chức đoàn thể, các tổ chức xã hội... các hình thức sinh hoạt ở khu dân cư, với nhiều hình thức vừa tập trung rộng rãi, vừa cá biệt; kết hợp nhiều phương tiện đế tuyên truyền, vận động, hướng dẫn nhân dân đồng thời triệt đế khai thác sử dụng những người có uy tín, có khả năng, điều kiện thuyết phục tham gia vận động quần chúng.
Ba là, phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng, các ngành, các cơ quan nhà nước, các tổ chức xã hội để tổ chức vận động quần chúng tham gia vào công tác phòng, chống tội phạm và tệ nạn về ma túy.
Để huy động sức mạnh của toàn dân tham gia phòng, chống tội phạm về ma túy, quá trình tổ chức vận động quần chúng của lực lượng CAND phải phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng, các ngành, các cơ quan nhà nước, các tổ chức xã hội đóng trên địa bàn để tuyên truyền, vận động, hướng dẫn quần chúng nắm vững yêu cầu nhiệm vụ công tác phòng, chống tội phạm về ma túy; nghĩa vụ và quyền lợi của công dân trong việc tham gia phòng chống tội phạm về ma túy; trong phối hợp chỉ đạo hướng dẫn thực hiện các mục tiêu, yêu cầu đề ra. Thường xuyên phối hợp với cán bộ mặt trận tổ quốc, các đoàn thể xã hội, các cơ quan đơn vị trong khu vực, tổ chức thực hiện phong trào bảo vệ ANTT, xây dựng khu vực an toàn về ANTT, xây dựng gia đình hạnh phúc, khối phố bình yên... Chủ động phối hợp với lực lượng bảo vệ cơ quan, đơn vị đóng ở khu vực thực hiện công tác bảo vệ ANTT. Quá trình tố chức vận động quần chúng phải đi từ yêu cầu cụ thể, đơn giản đến phức tạp gắn lợi ích chung với lợi ích riêng, giữa lợi ích tập thể với lợi ích xã hội; gắn kết quả thực hiện nhiệm vụ bảo vệ ANTT với tiêu chuẩn văn hóa của từng gia đình, từng khu phố, từng đơn vị, cơ quan; trong đó chú trọng nội dung cụ thể về phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm và tệ nạn về ma túy.   
Bốn là, xây dựng lực lượng nòng cốt làm hạt nhân để tổ chức vận động quần chúng tham gia phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm và tệ nạn về ma túy.
Xây dựng cá nhân và các tổ chức quần chúng nòng cốt bảo vệ ANTT ở cơ sở là một nội dung quan trọng, có ý nghĩa quyết định đến tố chức vận động quần chúng. Lực lượng quần chúng nòng cốt vừa là hạt nhân phong trào, vừa là cầu nối giữa lực lượng Công an với nhân dân, là người đi đầu, trực tiếp tổ chức hướng dẫn nhân dân thực hiện các quy định về ANTT. Do vậy, việc lựa chọn, tổ chức xây dựng, bồi dưỡng hướng dẫn lực lượng này hoạt động có hiệu quả là một nội dung quan trọng không thể thiếu của biện pháp vận động quần chúng. Việc tổ chức xây dựng lực lượng nòng cốt đã có nhiều văn bản của Chính phủ, của ngành Công an quy định. Nghị quyết số 09/1998/NQ-CP ngày 31/7/1998 của Chính phủ về Chương trình quốc gia phòng chống tội phạm đã xác định: "Căn cứ vào các văn bản của Nhà nước, của Bộ Công an tổ chức quần chúng nòng cốt bao gồm các lực lượng chủ yếu sau: bảo vệ dân phố; dân phòng; bảo vệ chuyên trách thuộc cơ quan, xí nghiệp". Pháp lệnh Công an xã đã xác định: "Công an xã là lực lượng nòng cốt trong phong trào toàn dân bảo vệ an ninh tổ quốc". Việc xây dựng lực lượng nòng cốt trước hết phải lựa chọn người có đủ tiêu chuẩn, có uy tín với quần chúng có khả năng tố chức, điều hành liên quan đến ANTT, tích cực tham gia phòng, chống ma túy; bản thân họ phải tự nguyện, tự giác và có trách nhiệm cao để đưa họ vào tổ chức, bồi dưỡng hướng dẫn những kiến thức cơ bản để họ thực hiện nhiệm vụ và tham gia vận động quần chúng.
Năm là, xây dựng điển hình và nhân điển hình tiên tiến làm động lực để tổ chức vận động quần chúng tham gia phòng chống tội phạm và tệ nạn ma túy.
Xây dựng điển hình tiên tiến là phương pháp công tác khoa học, động lực quan trọng, là con đường ngắn nhất để thúc đẩy quá trình phát triển của phong trào quần chúng bảo vệ an ninh tổ quốc. Đây là hoạt động thể hiện tính tích cực, chủ động, sáng tạo trong vận dụng linh hoạt các hình thức để tổ chức vận động quần chúng tham gia phòng, chống tội phạm, bảo vệ ANTT. Thực tế đã kiểm nghiệm và chứng minh thông qua các hình thức tổ chức vận động quần chúng để đúc rút kinh nghiệm, lấy thực tiễn phong phú, đa dạng, sáng tạo của quần chúng để bồi dưỡng làm gương giáo dục nâng cao nhận thức và trách nhiệm trở lại đối với quần chúng. Vì vậy, xây dựng được điển hình tiên tiến thì mới thúc đấy phong trào bảo vệ ANTT, phòng chống tội phạm về ma túy phát triển có chiều sâu và bề rộng. Việc xây dựng điển hình tiên tiến phải căn cứ vào yêu cầu trong từng giai đoạn để lựa chọn. Những đơn vị, địa phương được lựa chọn trở thành các điển hình tiên tiến phái thực sự có kinh nghiệm sáng tạo, tiêu biểu và thực sự là gương sáng về tổ chức vận động quẩn chúng phòng, chống tội phạm về ma túy và bảo vệ ANTT. Khi đã xây dựng được cá nhân, đơn vị điển hình tiên tiến cần có biện pháp đế nhân rộng, duy trì đấy mạnh phong trào, tổ chức đúc rút kinh nghiệm để phổ biến sâu rộng ra các địa bàn khác, cần giải quyết đúng đắn, hợp lý mối quan hệ giữa chỉ đạo xây dựng điển hình với tổ chức vận động quần chúng rộng rãi, giữa điểm và diện, giữa chiều sâu và bề rộng của cuộc vận động. Mặt khác, phải gắn liền với việc áp dụng các biện pháp khác để duy trì, củng cố, đẩy mạnh phong trào phòng chống tội phạm về ma túy một cách thường xuyên, liên tục.
Sáu là, kết hợp chặt chẽ giữa tổ chức vận động quần chúng tham gia phòng chống ma túy một cách rộng rãi, tập trung với tổ chức vận động quần chúng cá biệt.
Tổ chức vận động quần chúng tham gia phòng chống tội phạm về ma túy phải được tiến hành rộng rãi, thường xuyên liên tục và lâu dài. Hình thức thích hợp nhất, phổ biến nhất là phát động phong trào vừa có nội dung phong phú, toàn diện, vừa có tác dụng nâng cao ý thức, trách nhiệm và năng lực của nhân dân; tạo niềm tin gắn bó và giúp đỡ, ủng hộ Công an nhiều hơn; tạo khí thế mạnh mẽ của nhân dân trong cuộc đấu tranh phòng chống tội phạm về ma túy. Đây cũng là điều kiện để triển khai sâu hơn biện pháp nghiệp vụ và các biện pháp khác trong công tác Công an, là giải pháp phòng ngừa xã hội, phòng ngừa nghiệp vụ một cách chủ động, hiệu quả, tạo thành thế trận vững chắc bảo vệ ANTT.
Tuy nhiên, căn cứ vào yêu cầu, nhiệm vụ cụ thể của từng giai đoạn, từng địa bàn, từng lĩnh vực để lựa chọn thời điểm đột phá tập trung lực lượng, biện pháp tuyên truyền, giáo dục, hướng dẫn, thuyết phục, động viên quần chúng nhằm tập trung giải quyết dứt điểm những nội dung cần thiết, những phức tạp liên quan đến phòng, chống tội phạm về ma túy. Trong quá trình vận động quần chúng phải khéo léo kết hợp vận động công khai và bí mật, vận động rộng rãi, tập trung với vận động cá biệt tức là phải gặp gỡ trực tiếp từng đối tượng cụ thể đế tuyên truyền, hướng dẫn, giáo dục, thuyết phục, động viên họ thực hiện quyền và nghĩa vụ công dân, các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, tích cực tự giác tham gia. Quá trình vận động cá biệt phải căn cứ vào từng đối tượng, mục đích vận động để sử dụng hình thức, thủ thuật vận động phù hợp, phải biết kết hợp nhiều cách thức, tận dụng sức mạnh, khí thế chung của quần chúng. Trong quá trình sử dụng biện pháp vận động quần chúng tham gia phòng chống ma túy, trong nhiều trường hợp phải biết kết hợp phát động phong trào toàn dân bảo vệ ANTT với biện pháp nghiệp vụ và các biện pháp khác trong công tác Công an và ngược lại, khi áp dụng biện pháp khác cũng cần sử dụng biện pháp tuyên truyền, hướng dẫn, thuyết phục để tác động vào các đối tượng nhằm đạt được yêu, cầu mục đích đề ra. 
Bảy là, tổ chức tổng kết rút kinh nghiệm để không ngừng nâng cao hiệu quả của tổ chức vận động quần chúng tham gia phòng, chống tội phạm về ma túy.
Tổ chức tổng kết rút kinh nghiệm là một nội dung cần thiết nhằm đánh giá đúng thực trạng các cách thức đã tiến hành, làm rõ những nội dung đã đạt được, những tồn tại khiếm khuyết, những vướng mắc và nguyên nhân trong quá trình tiến hành vận động quần chúng. Qua tổng kết còn phát hiện những sáng kiến, những điểm sáng, những điển hình để biểu dương, khen thưởng và nhân rộng. Trên cơ sở đó, loại bỏ những nội dung không phù hợp, điều chỉnh những cách thức sử dụng, nhân rộng điển hình nhằm đổi mới, từng bước nâng cao hiệu quả áp dụng biện pháp vận động quần chúng trong phòng, chống tội phạm và tệ nạn về ma túy. Việc tổng kết, rút kinh nghiệm có thể tiến hành theo chuyên đề hoặc theo địa bàn, cơ quan trong từng thời gian nhất định và phải được tiến hành theo mục tiêu, yêu cầu, nhiệm vụ đã đề ra.

 

Đỗ Cảnh Thìn
Đại tá,TS, Phó Giám đốc Trung tâm NCTPH&ĐTTP, T32

 

 

 

 

Gửi cho bạn bè

Phản hồi

Thông tin người gửi phản hồi

Các tin khác

Nghiên cứu - trao đổi