Chủ Nhật, 19/8/2018
Hotline: 0966538999. Email: quangcaotccsnd@gmail.com
Một số vấn đề đặt ra trong công tác quản lý lưu trú tại cơ sở kinh doanh dịch vụ “Home stay” theo chức năng của lực lượng Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội

Theo khái niệm của Tổng cục Du lịch Việt Nam: “Homestay” là nơi sinh sống của người sở hữu nhà hoặc sử dụng hợp pháp trong thời gian cho thuê lưu trú, có trang thiết bị tiện nghi cho khách du lịch thuê lưu trú, có thể có dịch vụ khác theo khả năng đáp ứng của chủ nhà “Homestay” là một loại hình “du lịch xanh” lý tưởng đối với các bạn trẻ yêu thích khám phá văn hóa tại các vùng đất mới. Khi đi du lịch “Homestay”, thay vì ở khách sạn hoặc nhà nghỉ, khách du lịch sẽ ở ngay tại nhà của dân địa phương để có thể có một góc nhìn gần gũi và thực tế hơn với cách sống và nền văn hóa của chính họ. Khách được xem như một thành viên của gia đình và tham gia vào các sinh hoạt đời thường, như ăn cơm chung và trò chuyện trao đổi với các thành viên. Khách cũng được yêu cầu phải “nhập gia tùy tục” và biết cách tôn trọng các quy tắc và sự riêng tư nhất định của gia chủ.

Hoạt động kinh doanh dịch vụ lưu trú “Homestay”​ là một trong những loại hình kinh doanh dịch vụ lưu trú được điều chỉnh bởi mục 4, Chương 6, Luật Du lịch năm 2005 và được hướng dẫn cụ thể tại Điều 17, Nghị định số 92/2007/NĐ-CP ngày 01/6/2007 quy định chi tiết một số điều của Luật Du lịch. Đồng thời loại hình kinh doanh dịch vụ lưu trú này thuộc phạm vi quản lý về ANTT theo quy định Khoản 22, Điều 3 Nghị định số 96/2016/NĐ-CP. Vì vậy, các cơ sở kinh doanh dịch vụ lưu trú “Homestay” phải chấp hành các quy định, điều kiện, về ANTT theo quy định tại Nghị định 96/2016/NĐ-CP. Đối với các cơ sở kinh doanh dịch vụ lưu trú “Homestay” và những cơ sở lưu trú được xây dựng trái phép trên đất nông nghiệp, lâm nghiệp, địa điểm kinh doanh lưu trú thuê mượn (không có hợp đồng theo quy định) sẽ không đủ điều kiện để cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện về ANTT theo quy định tại khoản 1, Điều 5 Nghị định số 96/2016/NĐ-CP. Như vậy, kinh doanh dịch vụ “Homestay” là một loại hình kinh doanh cho thuê lưu trú, một loại nghề hoạt động kinh doanh dịch vụ, dùng các điều kiện cơ sở của gia đình để làm nơi đón tiếp, phục vụ khách du lịch tham quan khám phá, trải nghiệm gần gũi và thực tế hơn với cuộc sống và nền văn hóa bản địa.

Nhận thực đúng đắn tính phức tạp của hoạt động kinh doanh du lịch “Homestay” và công tác quản lý lưu trú. Thời gian qua, lực lượng Cảnh sát QLHC về TTXH các cấp đã tăng cường các biện pháp quản lý và đạt được một số kết quả nhất định. Cụ thể: Lực lượng Cảnh sát QLHC về TTXH ở cấp Bộ trên cơ sở tổng hợp ý kiến của Công an các đơn vị địa phương đã ban hành một số văn bản pháp luật hướng dẫn công tác quản lý cơ sở kinh doanh lưu trú “Homestay”; Lực lượng Cảnh sát QLHC về TTXH cấp tỉnh đã lập kế hoạch in ấn tài liệu, tổ chức tập huấn cho cán bộ Công an các cấp, đồng thời tuyên truyền sâu rộng tới các tổ chức cá nhân làm nghề kinh doanh có điều kiện về ANTT; Lực lượng Cảnh sát QLHC về TTXH cấp huyện và lực lượng Công an cấp cơ sở đã làm tốt công tác nắm tình hình, điều tra cơ bản để kịp thời mở các lớp tập huấn kỹ năng nghề du lịch “Homestay” cho các hộ kinh doanh để hướng dẫn các cơ sở kinh doanh “Homestay” thực hiện các quy định của pháp luật, từ đó có điều kiện để lập hồ sơ quản lý; Đối với các cơ sở kinh doanh dịch vụ “Homestay” nhìn chung đã có ý thức tự giác chấp hành các quy định của Chính phủ, Bộ Công an và địa phương. Tích cực chấp hành nghiêm chỉnh các quy định, nêu cao cảnh giác kịp thời phát hiện các hành vi phạm tội và TNXH, chủ động giáo dục cán bộ, nhân dân tại cơ sở kinh doanh dịch vụ “Homestay” nghiêm chỉnh chấp hành các quy định chung. Phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng trong quá trình tổ chức thực hiện.

Công tác quản lý lưu trú tại các cơ sở “Homestay” góp phần to lớn vào công tác đấu tranh phòng ngừa tội phạm và các hành vi VPPL, góp phần đảm bảo ANTT ở các khu du lịch. Tuy nhiên, bên cạnh đó cũng còn một số tồn tại thiếu sót như sau:

Một là, hệ thống văn bản quy định về quản lý nghề kinh doanh lưu trú tại các cơ sở kinh doanh dịch vụ “Homestay” vẫn còn những nội dung chưa chặt chẽ, tạo kẽ hở để phần tử xấu lợi dụng để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật.

Hai là, công tác tuyên truyền vận động quần chúng, chủ cơ sở đã được quan tâm nhưng chưa sâu sắc thường xuyên. Các biện pháp vận động nhân dân chấp hành quy định về hoạt động kinh doanh, quản lý kinh doanh, chưa được quan tâm đúng mức. Tin tức, tài liệu do quần chúng nhân dân cung cấp số lượng còn ít, nhiều cơ quan tổ chức còn thờ ơ, thiếu sự phối hợp, hỗ trợ cơ quan chức năng.

Ba là, hàng năm có tổ chức các lớp tập huấn các Nghị định về ngành nghề kinh doanh có điều kiện, lớp tập huấn kỹ năng nghề dịch vụ “Homestay”, song các lớp này còn ít, kinh phí mở các lớp tập huấn còn hạn chế. Công tác nắm tình hình có lúc còn thụ động, nắm tình hình vụ việc xảy ra còn chậm cũng một phần do các cơ sở kinh doanh dịch vụ Homestay nắm không tập trung, dải rác. Xây dựng, sử dụng cơ sở bí mật (CSBM) chưa theo quy hoạch, còn chạy theo chỉ tiêu hình thức, sử dụng hiệu quả chưa cao, số lượng CSBM còn thấp so với yêu cầu nghiệp vụ. Sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng, lực lượng tiến hành chưa chặt chẽ, có sự chồng chéo đùn đẩy trách nhiệm, chưa có quy chế điều hành hợp lý.

Bốn là, công tác kiểm tra tuy đạt tỷ lệ phát hiện xử lý tương đối cao nhưng với những vi phạm của cơ sở hiện nay vẫn còn ở mức hạn chế. Hiệu quả kiểm tra, xử lý những cơ sở có dấu hiệu phức tạp, các cơ sở trọng điểm chưa cao, việc kiểm tra còn chồng chéo gây phức tạp trong công tác quản lý và phiền hà cho người kinh doanh.

Năm là, việc tổ chức khai báo lưu trú ở một số cơ sở chưa được thực hiện theo đúng quy định của pháp luật, đội ngũ cán bộ được phân công trực tiếp quản lý lưu trú tại các cơ sở kinh doanh dịch vụ “Homestay” chưa có đan xen với cán bộ quản lý nghề kinh doanh dịch vụ lưu trú mà các cán bộ này lại còn ít nên nhiều thời điểm còn chưa đáp ứng được yêu cầu công tác quản lý hiện tại và lâu dài.

Để khắc phục những tồn tại thiếu sót trong công tác quản lý tại các cơ sở kinh doanh lưu trú “Homestay”, góp phần đảm bảo ANTT tại địa bàn các khu du lịch trong thời gian tới, cần chú trọng thực hiện một số giải pháp sau:

Thứ nhất, nâng cao trình độ năng lực, nghiệp vụ; ý thức tinh thần trách nhiệm cho cán bộ, chiến sĩ. Hiện nay, cán bộ, chiến sĩ làm công tác quản lý tại các cơ sở kinh doanh dịch vụ “Homestay” còn thiếu cả về số lượng và chất lượng. Do đó thời gian tới, cần tiếp tục quan tâm, kiện toàn đội ngũ cán bộ, chiến sĩ trước hết đảm bảo đủ số lượng đối với lực lượng Cảnh sát QLHC về TTXH làm công tác quản lý ngành nghề kinh doanh có điều kiện về ANTT, đặc biệt là các cơ sở kinh doanh dịch vụ “Homestay”. Phải thường xuyên mở các lớp tập huấn, bồi dưỡng kiến thức, hướng dẫn cụ thể về trình tự thủ tục, cách thức để quản lý các cơ sở này. Đồng thời, phải tăng cường công tác tham mưu, kiểm tra, hướng dẫn cán bộ quản lý về nghiệp vụ. Thực hiện tốt chế độ báo cáo định kỳ một tháng một lần theo hướng dẫn về hoạt động của các cơ sở kinh doanh dịch vụ lưu trú. Để hoạt động quản lý lưu trú tại các cơ sở kinh doanh dịch vụ “Homestay” mang lại hiệu quả, đảm bảo ANTT, lực lượng Cảnh sát QLHC về TTXH cũng cần phải có quy định phân cấp rõ ràng trong quá trình quản lý.

Thứ hai, tham mưu, đề xuất hoàn thiện hệ thống các văn bản pháp luật, các văn bản hướng dẫn thực hiện công tác quản lý lưu trú tại các cơ sở kinh doanh “Home Stay”. Hiện nay, Nghị định 96/2016/NĐ-CP ban hành thay thế Nghị định số 72/2007/NĐ-CP, ngày 03/9/2009 của Chính phủ bổ sung quy định điều kiện về ANTT đối với các cơ sở cho thuê lưu trú nhưng chưa có hướng dẫn cụ thể chi tiết thay thế Thông tư 33/2010/TT-BCA. Các hướng dẫn Thông tư 33/2010/TT- BCA cũng chưa đảm bảo đầy đủ, cụ thể như chưa có quy định về diện tích phòng, thiết bị, phương tiện được trang bị trong các cơ sở cho thuê lưu trú, trong kinh doanh dịch vụ chưa được quy định cụ thể trong các văn bản quy phạm pháp luật, chưa có quy định về xử lý trách nhiệm đối với các cơ sở khi làm hỏng, mất mát tài sản của khách. Cần phải có Thông tư hướng dẫn mới cụ thể, đầy đủ hơn thay thế Thông tư 33/2010/TT-BCA để hướng dẫn Nghị định 96/2016/NĐ-CP. Nghị định 167/2013/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực ANTT đã có quy định một số hành vi vi phạm trong kinh doanh dịch vụ lưu trú, nhưng tại Điều 8, Điều 11 của Nghị định này xác định chung hành vi vi phạm các quy định về quản lý một số ngành nghề kinh doanh có điều kiện về ANTT chỉ phù hợp với những hành vi vi phạm về thủ tục quản lý, những hành vi lợi dụng hoạt động kinh doanh dịch vụ lưu trú để vi phạm đã có đề cập nhưng còn thiếu nhiều hành vi cụ thể. Vì vậy, rất khó khăn cho lực lượng Cảnh sát QLHC về TTXH trong việc xác định, áp dụng xử lý các hành vi vi phạm cụ thể trong hoạt động kinh doanh dịch vụ “Homestay”. Do đó, cần bổ sung những hành vi, vi phạm cụ thể và hình thức xử lý đối với một số hành vi, vi phạm trong hoạt động kinh doanh dịch vụ “Homestay” để lực lượng Cảnh sát QLHC về TTXH dễ áp dụng thực hiện và xử lý khi có vi phạm. Thời gian tới cần sớm ban hành thông tư liên tịch để xây dựng cơ chế phối hợp giữa các lực lượng, các ban ngành trong quản lý các ngành nghề kinh doanh có điều kiện về ANTT đặc biệt là kinh doanh dịch vụ “Homestay”.

Thứ ba, tăng cường công tác kiểm tra hành chính, phát hiện, xử lý nghiêm vi phạm; quản lý chặt chẽ hơn đối với hoạt động của chủ cơ sở thành phần khách du lịch. Do tình hình phát triển kinh tế, xã hội, các ngành nghề kinh doanh có điều kiện về ANTT nói chung và cơ sở kinh doanh dịch vụ “Homestay” nói riêng cũng phát triển theo chiều hướng phức tạp. Vì vậy, phải có sự phối hợp chặt chẽ giữa các ngành chức năng liên quan, kể cả các lực lượng nghiệp vụ của ngành Công an, tạo ra sự nhất trí đồng thuận trong tổ chức thực hiện từ việc chỉ đạo hướng dẫn, kiểm tra và xử lý vi phạm, qua đó tránh được chồng chéo, bỏ sót trong hoạt động quản lý và giảm phiền hà cho cơ sở kinh doanh dịch vụ “Homestay”.

Nội dung rà soát kiểm tra cần tập trung vào kiểm tra giấy phép đăng ký kinh doanh, cũng như các giấy tờ khác như giấy chứng nhận đủ điều kiện về ANTT, phòng chống cháy nổ, trong hồ sơ kinh doanh các cơ sở kinh doanh dịch vụ “Homestay”. Làm tốt công tác khai báo lưu trú tại các cơ sở kinh doanh dịch vụ này. Tăng cường việc kiểm tra, sử dụng sổ sách của cơ sở, nắm tình hình hoạt động của các cơ sở kinh doanh dịch vụ “Homestay” và những tình hình có liên quan đến ANTT, nhằm phát hiện xử lý kịp thời các hành vi VPPL. Bên cạnh đó, cần xây dựng các kế hoạch kiểm tra một cách cụ thể, lồng ghép kiểm tra hành chính với các biện pháp nghiệp vụ khác. Kiểm tra theo định kỳ, đột xuất. Quá trình kiểm tra có trọng tâm, trọng điểm, tập trung những cơ sở có biểu hiện nghi vấn phạm pháp, làm rõ các phương thức thủ đoạn hoạt động của đối tượng đặc biệt là đối tượng tội phạm về ma túy. Hàng tháng, lực lượng Cảnh sát QLHC về TTXH phải thống kê, báo cáo tình hình các cơ sở kinh doanh dịch vụ “Homestay” hoạt động cho lãnh đạo cấp trên.

Thứ tư, ứng dụng các thành tựu khoa học, kỹ thuật vào công tác tiếp nhận thông tin, quản lý hoạt động lưu trú tại các cơ sở kinh doanh dịch vụ “Homestay”. Hiện nay việc ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác quản lý lưu trú đã cho thấy rõ được ưu điểm và hiệu quả so với công tác quản lý lưu trú trước đây. Chính vì vậy, cần tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng vào trong quản lý lưu trú tại các cơ sở kinh doanh lưu trú “Homestay”. Hiện nay, Cục Cảnh sát đăng ký, quản lý cư trú và dữ liệu quốc gia về dân cư đã triển khai thí điểm Dự án quản lý dân cư sử dụng nguồn tín dụng hỗ trợ có điều kiện của Chính phủ Hungary và đang triển khai xây dựng Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư nhằm xây dựng hệ thống quản lý dân cư bằng mạng máy tính thống nhất từ Trung ương đến địa phương. Đồng thời, đang nghiên cứu, xây dựng Dự án “Xây dựng hệ thống tiếp nhận thông báo lưu trú qua mạng Internet, mạng máy tính” để tiếp nhận và quản lý thông tin về lưu trú trên toàn quốc phục vụ yêu cầu quản lý nhà nước và phòng, chống tội phạm.

Lực lượng Cảnh sát QLHC về TTXH các cấp, đơn vị có liên quan tổ chức tập huấn công tác khai báo, tiếp nhận, quản lý, khai thác thông tin của khách lưu trú qua mạng Internet hướng dẫn chủ cơ, lễ tân,… tại các cơ sở kinh doanh dịch vụ “Homestay” nắm chắc quy trình khai báo. Đồng thời Xây dựng, thiết kế một phần mềm ứng dụng phục vụ công tác đăng ký, quản lý lưu trú trên smartphone, máy tính bảng cho người dùng. Qua đó giúp việc đăng ký, khai báo lưu trú được thực hiện thuận tiện và dễ dàng hơn.

Thạc sĩ, Đại úy Lê Thị Thanh Hậu - Khoa QLNN về TTATXH

            Trung úy, Vương Hoài Sơn - Khoa QLNN về TTATXH

 


 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Gửi cho bạn bè

Phản hồi

Thông tin người gửi phản hồi

Các tin khác

Nghiên cứu - trao đổi