Thứ Năm, 17/10/2019
Hotline: 02466615539. Email: tccsnd@hvcsnd.edu.vn
Phòng ngừa tai nạn đối với người sử dụng xe đạp điện tham gia giao thông trên địa bàn thành phố Hà Nội

Với lợi thế là động cơ điện (chạy bằng ắc quy), gọn nhẹ, giá cả thấp, không cần giấy phép lái xe, không cần đăng ký xe… XĐĐ ngày càng được nhiều người sử dụng làm phương tiện đi lại. Tuy nhiên, với những hệ lụy của nó mang lại như xe nhập lậu, nhái thương hiệu, chất lượng kém, đối tượng sử dụng chủ yếu là thanh, thiếu niên, khả năng xử lý tình huống còn hạn chế đang trở thành mối ẩn họa, đặt ra những vấn đề cấp thiết trong việc phòng ngừa tai nạn giao thông (TNGT) do loại phương tiện này gây ra.  

Theo thống kê của Phòng Cảnh sát giao thông (CSGT) đường bộ - đường sắt, Công an thành phố Hà Nội, trong năm 2013, lực lượng CSGT Công an thành phố Hà Nội đã xử lý 767.086 vụ vi phạm luật giao thông đường bộ, tạm giữ 33.409 lượt phương tiện, tước giấy phép lái xe 48.638 trường hợp. Hiện tại, chưa có thống kê cụ thể các trường hợp TNGT liên quan tới XĐĐ, nhưng mỗi ngày có 15 - 20 trường hợp bị lực lượng chức năng xử lý vi phạm tại mỗi chốt điểm. Theo ghi nhận của Khoa Chấn thương, chỉnh hình, Bệnh viện Việt Đức - Hà Nội, mỗi tuần bệnh viện tiếp nhận từ 3 - 5 trường hợp TNGT do XĐĐ gây ra.

Trên một số tuyến phố như: Nguyễn Lương Bằng, Kim Mã, Bà Triệu, Phố Huế, tại các cửa hàng buôn, bán với nhiều loại XĐĐ, có nhiều xe được thiết kế không khác gì các dòng xe máy tay ga cao cấp với nhiều chủng loại, từ các thương hiệu xe sản xuất trong nước như: Delta, Green Bike, Thống Nhất... đến các dòng xe ngoại nhập được phân phối chính thức như: Bridgestone, Koolbike, HK bike... Đặc biệt, nhiều loại XĐĐ nhập lậu chủ yếu từ Trung Quốc làm giả nhãn mác, thương hiệu, chất lượng kém, không được kiểm định chất lượng nhưng được bán công khai, được nhiều người lựa chọn làm phương tiện đi lại bởi những lý do như: giá rẻ, kiểu dáng đẹp, màu sắc phong phú, xe có trọng lượng nhẹ, nhỏ gọn, tiện lợi trong việc vận hành, đi êm, không phải đổ xăng do chạy bằng pin, bình ắc quy sạc điện, thân thiện với môi trường do không xả khí thải…

Tuy vậy, phương tiện được đánh giá là thân thiện với môi trường, vận hành tiện lợi lại đang bộc lộ những hạn chế nhất định khi lưu thông và trở thành ẩn họa gây tai nạn trong khu vực đô thị, bởi những nguyên nhân như: Xe không có đồng hồ báo tốc độ, hệ số an toàn thấp; xe chưa được kiểm định về chất lượng, an toàn kỹ thuật; tiết diện tiếp xúc với mặt đường của lốp xe nhỏ, dẫn tới độ ma sát với mặt đường kém, đi ở tốc độ cao khi phanh gấp xe bị văng ra gây nguy hiểm; xe sử dụng ắc quy nên chỉ được 1 - 2 năm là hỏng bình sạc, trở thành chất thải rắn gây ô nhiễm môi trường trong quá trình xử lý. Phần lớn người điều khiển XĐĐ là thanh, thiếu niên, học sinh phổ thông, kỹ năng vận hành xử lý phương tiện chưa cao, gây nguy hiểm ngay tới bản thân người điều khiển phương tiện và cả người tham gia giao thông.

Trước thực trạng trên, thời gian qua, Phòng CSGT đường bộ - đường sắt, Công an thành phố Hà Nội đã tăng cường phối hợp với các trường học trên địa bàn nhằm tuyên truyền tới học sinh, sinh viên về việc chấp hành Luật Giao thông đường bộ. Lực lượng CSGT cũng tổ chức thành nhiều đội, đóng chốt tại các điểm tập trung nhiều trường học, kiểm tra, xử lý nhiều trường hợp vi phạm.

Công an thành phố Hà Nội cũng đã phối hợp với Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia tổ chức cuộc thi "An toàn cùng XĐĐ, xe máy điện" để giúp các em nhận thức, hiểu rõ hơn về Luật Giao thông đường bộ và chấp hành nghiêm chỉnh khi tham gia giao thông bằng XĐĐ. Tăng cường phối hợp với lực lượng Quản lý thị trường tiến hành kiểm tra, xử lý vi phạm trong sản xuất, nhập khẩu, kinh doanh và sử dụng XĐĐ, xe máy điện trên địa bàn thành phố và xử lý nhiều trường hợp. Cụ thể, ngày 25/4/2013, Đội Quản lý thị trường số 5, Chi cục Quản lý thị trường Hà Nội cũng đã tạm giữ 24 chiếc XĐĐ nhập khẩu làm giả nhãn hiệu Yamaha tại khu vực Cảng Hà Nội, đường Bạch Đằng, phường Thanh Lương, quận Hai Bà Trưng; tháng 11/2013, lực lượng Quản lý thị trường kiểm tra kho hàng của một cơ sở kinh doanh tại huyện Thanh Oai, Hà Nội, đã phát hiện và tạm giữ lô hàng XĐĐ với 60 chiếc nhập khẩu từ Trung Quốc sai quy định. Đội chống buôn lậu và gian lận thương mại, phòng Cảnh sát kinh tế, Công an thành phố Hà Nội phối hợp với đội Quản lý thị trường số 12, Chi cục Quản lý thị trường Hà Nội kiểm tra kho hàng của hai Công ty kinh doanh XĐĐ. Tại kho hàng của công ty trách nhiệm hữu hạn đầu tư và phát triển Bảo Việt, có trụ sở tại Hoàng Mai, Hà Nội, lực lượng chức năng phát hiện 768 XĐĐ; Công ty trách nhiệm hữu hạn thương mại Quang Hưng, có trụ sở tại Minh Khai, Hai Bà Trưng, Hà Nội, lực lượng chức năng phát hiện 25 chiếc XĐĐ nhãn hiệu Panda. Tổng cộng tại 03 kho hàng của hai công ty trên có 893 chiếc XĐĐ, làm nhái nhãn hiệu của một số hãng xe như Yamaha, Honda, Panda, Nioshima, Giant… Trong năm 2013, lực lượng chức năng đã kiểm tra tạm giữ, tịch thu hơn 2.200 XĐĐ vi phạm quy định về giá, nhãn hiệu hàng hóa, hóa đơn, chứng từ…

Tuy vậy, tình trạng kinh doanh lộn xộn, thiếu minh bạch cả về chất lượng và giá cả, XĐĐ không được kiểm định, không đảm bảo độ an toàn, kém chất lượng (hàng giả), không hóa đơn, chứng từ vẫn đang được bày bán tràn lan trên các đường phố Hà Nội gây ảnh hưởng trực tiếp đến người tiêu dùng, phá hoại nền sản xuất trong nước và thất thu ngân sách của Nhà nước, dẫn đến việc người sử dụng phương tiện XĐĐ không đảm bảo chất lượng, vi phạm trật tự an toàn giao thông ngày một gia tăng. Các cơ quan chức năng gặp không ít khó khăn, vướng mắc trong việc giải quyết xử lý vi phạm.

Để nâng cao hiệu quả công tác phòng ngừa TNGT đối với người sử dụng phương tiện  XĐĐ, tác giả xin đưa ra một số giải pháp như sau.

Một là, tăng cường tuyên truyền quy tắc giao thông đường bộ và điều kiện tham gia giao thông cho người sử dụng XĐĐ trên địa bàn thành phố Hà Nội

Tăng cường công tác tuyên truyền về đảm bảo an toàn cho người sử dụng các phương tiện xe 2 bánh chạy bằng điện trong các cơ quan, trường học, cơ sở đào tạo; tổ chức các buổi học ngoại khóa, tọa đàm, trao đổi để giáo dục kỹ năng điều khiển phương tiện XĐĐ, đồng thời tiến hành ký cam kết giữa nhà trường với học sinh, sinh viên thực hiện nghiêm Quy định về đội mũ bảo hiểm khi tham gia giao thông bằng XĐĐ. Phổ biến giáo dục các quy tắc giao thông đường bộ đến các trường học và trên các phương tiện truyền thông để học sinh hiểu và nghiêm chỉnh chấp hành. Tăng cường hơn nữa các cuộc thi tìm hiểu về an toàn giao thông nhằm để người dân hiểu biết rõ ý nghĩa và tầm quan trọng của việc bảo đảm trật tự an toàn giao thông, coi văn hóa giao thông là nếp sống, thói quen hàng ngày khi tham gia giao thông.

Hai là, cần có quy định về đăng ký, cấp biển số XĐĐ, tăng cường công tác trong quản lý đăng kiểm chất lượng, quy chuẩn và điều kiện kinh doanh XĐĐ

Cần phải có những quy định về đăng ký, cấp biển số, độ tuổi sử dụng đối với XĐĐ rõ ràng. Vì quy định của Cục Đăng kiểm hiện chỉ quy định đăng ký, cấp biển số với xe máy, xe mô tô, và mới đây là xe máy điện, còn XĐĐ thuộc loại xe thô sơ nên không thuộc diện phải đăng ký biển số, XĐĐ không phải đăng ký quản lý, vì vậy, XĐĐ được bày bán tràn lan, ngày càng gia tăng, trà trộn cả hàng giả, hàng nhái không được kiểm định chất lượng.

Tăng cường công tác kiểm tra, kiểm soát chặt chẽ quá trình sản xuất, lắp ráp và nhập khẩu XĐĐ. Cụ thể, cơ sở sản xuất chỉ được sản xuất, lắp ráp các xe sau khi đã được cấp giấy chứng nhận; phải chịu trách nhiệm về nguồn gốc, xuất xứ, chất lượng xe xuất xưởng và xử lý nghiêm minh các cơ sở sản xuất, kinh doanh và nhập khẩu XĐĐ nhập lậu, không đủ điều kiện lưu hành, xử lý kiên quyết các vi phạm tùy theo tính chất, mức độ, những cơ sở kinh doanh, buôn bán XĐĐ vi phạm lần đầu thì có thể xử phạt hành chính, phạt tiền, lần thứ hai thì bị thu hồi giấy phép kinh doanh, phương tiện và xử phạt nặng hơn lần đầu, các cơ sở kinh doanh phải có hóa đơn bán hàng theo quy định của Bộ Tài chính.

Ba là, lực lượng CSGT cần tăng cường tuần tra, kiểm soát, xử lý nghiêm những trường hợp không chấp hành Luật Giao thông đường bộ khi tham gia giao thông bằng XĐĐ

Cần trang bị đầy đủ những phương tiện, công cụ hỗ trợ, thiết bị như camera, bộ đàm… cho lực lượng CSGT khi làm nhiệm vụ. Phối hợp với các trường học, cơ sở giáo dục rà soát, thống kê số lượng học sinh, sinh viên sử dụng XĐĐ làm phương tiện đến trường hàng ngày để quản lý và yêu cầu cá nhân có xe phải ký vào bản cam kết chấp hành nghiêm chỉnh Luật Giao thông đường bộ. Lực lượng CSGT cần xử lý nghiêm những trường hợp vi phạm luật giao thông, gửi thông tin cá nhân vi phạm về nhà trường, gia đình và địa phương để có biện pháp giáo dục, răn đe nhằm nâng cao ý thức chấp hành Luật Giao thông...

Bốn là, về lâu dài, đề nghị Chính phủ xem xét, quy định hạn chế nhập khẩu XĐĐ vì những tác hại, ẩn họa của XĐĐ mang lại

Lực lượng chức năng cần phối hợp tăng cường kiểm tra các cơ sở sản xuất, kinh doanh khi nhập khẩu XĐĐ, có đủ điều kiện mới cho nhập khẩu XĐĐ. Yêu cầu các doanh nghiệp nhập khẩu xe cần phải thực hiện đúng Thông tư số 41/2013/TT-BGTVT ngày 05/11/2013 của Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải quy định về kiểm tra chất lượng an toàn kỹ thuật XĐĐ: Phải có quy chuẩn QCVN 68/2003/BGTVT Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về XĐĐ; phải có giấy chứng nhận chất lượng an toàn kỹ thuật; Xe phải được lực lượng chức năng kiểm tra trong quán trình sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu, có hóa đơn chứng từ, mẫu mã, niêm yết giá bán; Lực lượng chức năng cần tăng cường kiểm tra chất lượng của xe lưu thông trên thị trường, đánh giá thông số kỹ thuật, chất lượng của các cơ sở kinh doanh định kỳ hàng năm.

Cơ sở kinh doanh có đủ điều kiện nhập khẩu XĐĐ cần thực hiện đúng quy định tại Khoản 5, Điều 3, Nghị định 34 về xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực trật tự an toàn giao thông đường bộ là: "XĐĐ là xe thô sơ hai bánh có lắp động cơ, vận tốc thiết kế lớn nhất nhỏ hơn hoặc bằng 30km/h”, những xe vượt quá tốc độ cho phép sẽ không được cấp giấy chứng nhận, không được nhập khẩu và lưu thông, để đảm bảo những ẩn họa về lâu dài.

XĐĐ gây mất an toàn giao thông hiện nay đang ở mức báo động, để giảm thiểu vi phạm pháp luật về trật tự an toàn giao thông và TNGT đường bộ nói chung và sử dụng XĐĐ nói riêng đòi hỏi phải có sự tham gia đồng bộ, quyết liệt và lâu dài của các ngành. Cơ quan chức năng, chính quyền địa phương cần quan tâm hơn nữa tới loại hình phương tiện đặc biệt này.  Đẩy mạnh tuyên truyền pháp luật về an toàn giao thông khi sử dụng XĐĐ và các phương tiện xe 2 bánh; tăng cường hơn nữa công tác tuần tra, kiểm soát, kiên quyết xử lý nghiêm những trường hợp vi phạm, đồng thời, nâng cấp cơ sở hạ tầng, xây dựng đường dành cho người đi xe máy, xe máy điện, XĐĐ để bảo đảm an toàn giao thông đường bộ và việc quản lý phương tiện tham gia giao thông được dễ dàng hơn.

Đỗ Văn Thanh - Lại Minh Tiến

Tạp chí Cảnh sát nhân dân số 10/2014

 

Gửi cho bạn bè

Phản hồi

Thông tin người gửi phản hồi

Các tin khác