Thứ Hai, 23/9/2019
Hotline: 02466615539. Email: tccsnd@hvcsnd.edu.vn
Những bài học kinh nghiệm rút ra từ công tác phòng cháy, chữa cháy rừng hiện nay

Thời gian qua, do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu, các điều kiện thời tiết khắc nghiệt diễn ra, nắng nóng, khô hanh kéo dài khiến nguy cơ cháy rừng luôn ở cấp cao. Mặc dù các địa phương và toàn lực lượng kiểm lâm, các lực lượng chức năng khác đã có nhiều biện pháp cảnh báo, phát hiện sớm và xử lý chữa cháy kịp thời, song cháy rừng vẫn trở thành một vấn nạn đáng lo ngại ở nhiều địa phương, đặc biệt là ở các tỉnh: Lai Châu, Điện Biên, Sơn La và khu vực miền Trung. Diện tích rừng thiệt hại chủ yếu là rừng trồng. Trong số diện tích rừng bị cháy thì 40% là của chủ rừng là các hộ.

Cháy rừng gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng, khiến cạn kiệt nguồn tài nguyên thiên nhiên, gây ô nhiễm môi trường, hiệu ứng nhà kính, biến đổi khí hậu, thiên tai, lũ lụt, xói mòn, sạt lở đất, lũ quét, sinh vật, động thực vật bị thiêu hủy, dẫn đến mất cân bằng sinh thái. Chưa thống kê hết về những thiệt hại từ các vụ cháy rừng vừa qua, nhưng chắc chắn là rất lớn và ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường, đời sống của người dân. Những hệ lụy này hàng chục năm sau con người cũng không dễ dàng khắc phục. Vì thế, việc chủ động phòng chống cháy rừng đã và đang được đặt lên hàng đầu cho cả xã hội, đặc biệt vào mùa khô, nắng nóng khi nguy cơ cháy rừng dễ xảy ra hơn.

Nguyên nhân các vụ cháy rừng đang được điều tra làm rõ, song bước đầu các cơ quan chức năng xác định là do thời tiết nắng nóng kéo dài. Một phần là do bàn tay con người phá hủy, mặt khác là do biến đổi khí hậu, nắng nóng thất thường dẫn đến cháy rừng. Mặc dù đã được các cơ quan chức năng cảnh báo về nguy cơ cháy rừng nhưng ý thức sử dụng lửa của một bộ phận người dân còn hạn chế, đặc biệt việc chủ quan khi đốt nương rẫy đã để lửa cháy lan sang các khu rừng lân cận. Việc canh trực phòng cháy của lực lượng chức năng chưa tốt, dẫn đến khi xảy ra cháy rừng, việc chỉ đạo của chính quyền cơ sở bị động, lúng túng. Bên cạnh đó, không thể không kể đến một thực trạng đã và đang tiếp diễn tại một số địa phương, lực lượng chức năng làm nhiệm vụ trông giữ, bảo vệ rừng không hoàn thành nhiệm vụ, thậm chí tiếp tay cho kẻ vi phạm phá rừng trái phép, việc thanh tra, kiểm tra, nắm tính hình không được tiến hành thường xuyên, nghiêm túc… dẫn đến buông lỏng quản lý, nguy cơ gây cháy rừng cao hơn.

Ngay sau khi xảy ra các vụ cháy rừng, các đơn vị quân đội, công an đã chủ động phối hợp cùng lực lượng tại chỗ chữa cháy, kịp thời khắc phục hậu quả. Trong quá trình triển khai chữa cháy rừng, nhiều lực lượng tại chỗ đã được huy động, nhưng hầu hết không mang dụng cụ chuyên dụng nên việc tham gia dập lửa ngay từ đầu bị hạn chế. Thêm vào đó, các yếu tố thời tiết, địa hình không thuận lợi, khiến cho việc đưa lực lượng, phương tiện và lấy nước vào vị trí chữa cháy gặp nhiều khó khăn. Trang thiết bị, dụng cụ chữa cháy còn thiếu và chưa đáp ứng kịp yêu cầu, nên việc tiếp cận khu vực cháy lớn để dập lửa rất nguy hiểm… Do đó, công tác chữa cháy rừng không đạt được hiệu quả như mong muốn.

Cháy rừng lớn ở Phú Yên

Để phòng, chống cháy rừng hiệu quả, mỗi người dân, mỗi lực lượng cần có trách nhiệm bảo vệ rừng, sử dụng đồng bộ nhiều biện pháp ngăn chặn hậu quả đáng tiếc do cháy rừng gây ra như:

Thường xuyên tổ chức các hoạt động nhằm tuyên truyền, giáo dục ý thức phòng cháy, chữa cháy rừng, về Luật Phòng, chống và chữa cháy rừng. Kết hợp tuyên truyền trên các phương tiện phát thanh, truyền hình, báo chí, áp-phích, pa-nô, mở các chiến dịch trên mạng xã hội... nhằm thu hút tối đa sự quan tâm, giúp sức từ tất cả các tầng lớp nhân dân. Các huyện và cơ sở tổ chức họp dân, vận động ký cam kết khi dọn đốt nương rẫy không để cháy lan vào rừng. Những chủ rừng cần phải có cam kết phòng, chống cháy rừng khi tham gia trồng rừng mới và khoanh nuôi tái sinh. Quy hoạch vùng sản xuất nương rẫy. Vận động, tuyên truyền cho người dân không đốt rừng làm nương rẫy bừa bãi. Cần tiến hành xử lý nhanh, kịp thời khi cháy rừng xảy ra. Phát hiện sớm và xử lý nhanh chóng những vụ cháy khi vừa phát sinh. Làm rõ được nguyên nhân, xử lý nghiêm minh người có hành vi vi phạm về Luật Phòng, chống và chữa cháy rừng. Có chế độ khen thưởng cho cá nhân, tổ chức có thành tích xuất sắc trong việc phòng chống và chữa cháy rừng. Ngoài ra, các hạt kiểm lâm huyện cần phải tăng cường kiểm soát các biện pháp phòng, chống, chữa cháy rừng của từng đơn vị, địa phương. Giám sát, kiểm tra chặt chẽ người ra vào rừng. Phân công, bố trí lực lượng thường xuyên kiểm tra, gác trực vào mùa cao điểm, nắng nóng, hanh khô. Đặc biệt, theo dõi và cập nhật tình hình thời tiết thường xuyên sẽ giúp dự đoán được cấp cháy rừng nếu xảy ra. Từ đó, chỉ đạo, bố trí lực lượng, có các cách xử lý phù hợp, kịp thời.

Qua những vụ cháy rừng lớn xảy ra gần đây trên địa bàn cả nước, nhiều bài học kinh nghiệm đã được rút ra cho các cơ quan chức năng, địa phương và người dân trong công tác phòng cháy, cảnh báo và tổ chức sử dụng lực lượng, phương tiện chữa cháy:

Thứ nhất, phải xác định công tác phòng cháy, chữa cháy và bảo vệ rừng là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Các cấp, các ngành và chính quyền địa phương cần quan tâm, chỉ đạo và tạo điều kiện đẩy mạnh công tác phòng cháy, chữa cháy; tiếp tục quán triệt, chỉ đạo thực hiện Luật Phòng cháy, chữa cháy, Luật bảo vệ và phát triển rừng, các các văn bản pháp luật khác về việc công tác phòng cháy, chữa cháy và bảo vệ rừng… Các đơn vị tại chỗ phải phối hợp kịp thời, nhịp nhàng với đơn vị ứng cứu tạo ra tinh thần tự giác cao trong toàn lực lượng để làm nên sức mạnh tổng hợp. Phối hợp đồng bộ, ngăn chặn ngay từ đầu

Thứ hai, trong công tác thông tin báo cáo khi xảy ra vụ việc, cần có phương pháp tổ chức hệ thống thông tin hoàn chỉnh từ cơ sở. Qua đó, các cấp lãnh đạo chỉ đạo kịp thời cập nhật thông tin, nắm bắt diễn biến của toàn bộ các điểm cháy để kịp thời đưa ra kế hoạch huy động lực lượng, biện pháp tổ chức ứng cứu một cách cụ thể, hợp lý. Công tác tổ chức lực lượng tại chỗ để phòng cháy, chữa cháy, bảo vệ rừng phải đảm bảo thời gian và hiệu quả. Ngoài ra, cần thực hiện nghiêm túc trách nhiệm quản lý Nhà nước về rừng và đất lâm nghiệp của chính quyền các cấp, tích cực thực hiện các chủ trương, chính sách tăng cường công tác phòng cháy, chữa cháy và bảo vệ rừng tại các cấp xã, huyện.

Thứ ba, tăng cường đầu tư thiết bị, dụng cụ phòng cháy, chữa cháy rừng chuyên dụng đảm bảo hoạt động hiệu quả. Thường xuyên kiểm tra, tu sửa các công trình phòng cháy, chữa cháy rừng, bổ sung, mua mới kịp thời các phương tiện, trang thiết bị, dụng cụ phục vụ công tác phòng cháy, chữa cháy rừng.

Thứ tư, các địa phương luôn đề cao tinh thần chủ động, làm tốt công tác 4 tại chỗ trong phòng cháy, chữa cháy rừng, trong đó lấy phòng ngừa là chính. Nhờ vậy công tác phòng cháy, chữa cháy và bảo vệ rừng được phát triển vững vàng hơn. Ban chỉ đạo phòng, chống cháy rừng các cấp thường xuyên tiến hành kiểm tra, giám sát chặt chẽ các xã, chủ rừng theo phương án đã được duyệt; phát huy vai trò trách nhiệm của chủ rừng, đặc biệt là việc chủ động tuần tra kiểm tra rừng, phát hiện, ngăn chặn xử lý, báo cáo kịp thời các nguy cơ, các hành vi vi phạm.

Thứ năm, tăng cường vai trò, trách nhiệm của Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy & cứu nạn, cứu hộ và Kiểm lâm, lực lượng bảo vệ rừng ở các chủ rừng. Có cơ chế phối hợp, chính sách động viên, khuyến khích, vận động toàn dân tham gia phòng cháy, chữa cháy và bảo vệ rừng. Định kỳ hàng năm, các địa phương, chủ rừng đều tổ chức họp tổng kết, rút kinh nghiệm và triển khai phương án phòng cháy, chữa cháy và bảo vệ rừng. Qua các cuộc tổng kết, triển khai rút kinh nghiệm, biểu dương các đơn vị tích cực tham gia bảo vệ rừng, thực hiện tốt phong trào Toàn dân phòng cháy, chữa cháy và có nhiều kinh nghiệm hay.

Phòng cháy, chữa cháy và bảo vệ rừng là một nhiệm vụ quan trọng và phức tạp, đòi hỏi quyết tâm thực hiện của cả cộng đồng, trong đó có sự quan tâm, chỉ đạo sâu sát của chính quyền, các cấp, các ngành địa phương, ý thức, trách nhiệm của người dân và sự thực hiện đồng bộ các giải pháp tích cực với mục tiêu cuối cùng góp phần giảm thiểu cháy rừng trên cả nước, hạn chế tối đa thiệt hại do cháy rừng gây ra.

Đặng Thị Hồng Nhung

Tạp chí CSND

 

Gửi cho bạn bè

Phản hồi

Thông tin người gửi phản hồi

Các tin khác