Thứ Sáu, 18/10/2019
Hotline: 02466615539. Email: tccsnd@hvcsnd.edu.vn
Hợp tác và phát triển giao thông liên vận trong khối cộng đồng ASEAN

Hội nhập quốc tế về giao thông là vấn đề quan trọng và cấp thiết trong hội nhập kinh tế quốc tế. Hợp tác quốc tế về giao thông là cơ hội để các nước trao đổi kinh nghiệm trong quản lý TTATGT, kinh nghiệm trong xây dựng kết cấu hạ tầng giao thông phát triển và xây dựng đội ngũ cán bộ có đủ trình độ chuyên môn để hội nhập, giao lưu các nước trong khu vực và trên thế giới đồng thời tạo điều kiện cho các quốc gia cùng nhau trao đổi thống nhất về kinh tế, môi trường, an ninh, văn hóa, giáo dục, du lịch….
Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) bao gồm 10 nước: Brunei, Campuchia; Indonesia, Laos, Malaysia, Myanmar, Philipine, Singapore; Thailand và Việt Nam. Trong những năm qua, khối cộng đồng ASEAN luôn được đánh giá là khu vực phát triển năng động và giàu tiềm năng của Châu Á và thế giới. Hiện nay, Cộng đồng kinh tế ASEAN là nền tảng thuc đẩy sự phát triển kinh tế giữa cá nước trong khu vực và sự hợp tác, phát triển giao thông liên vận trong khối cộng đồng ASEAN có ý nghĩa quan trọng trong sự phát triển đó. 
Trong những năm qua, Việt Nam đã ký kết và thực hiện nhiều thỏa thuận, hiệp định hợp tác trong khu vực ASEAN. Trên lĩnh vực đường bộ, Việt Nam đã ký kết thỏa thuận ba bên Việt Nam, Lào và Campuchia về vận tải đường bộ; Hiệp định Việt Nam, Lào, và Thái Lan về vận chuyển khách du lịch; Hiệp định tạo thuận lợi cho vận tải hành khách và hàng hóa qua lại biên giới giữa các nước Tiểu vùng Mê Koong mở rộng, gọi tắt là Hiệp định GMS-CBTA; Hiệp định khung ASEAN về tạo thuận lợi vận tải liên quốc gia (AFAFIST); Hiệp định liên Chính phủ về mạng đường bộ Châu Á chạy qua Việt Nam theo một số tuyến đường Xuyên Á (AH-Asian Highway). Đối với lĩnh vực đường sắt, Việt Nam là một trong những thành viên đầu tiên tham gia đàm phán ký kết Hiệp định mạng lưới đường sắt xuyên Á trên lãnh thổ Việt Nam sẽ kết nối Việt Nam với Campuchia tại Lộc Ninh, Bình Phước, nối với đường sắt thống nhất và kết thúc tại cửa khẩu Đồng Đăng, Lạng Sơn. Trên lĩnh vực đường thủy, Việt Nam đã ký Hiệp định với Chính phủ Hoàng gia Campuchia về vận tải thủy và Hiệp định khung ASEAN về tạo thuận lợi vận tải liên quốc gia (AFAFIST).
Hợp tác và phát triển giao thông liên vận trong khối cộng đồng ASEAN đòi hỏi các nước ASEAN phải cùng nhau giải quyết nhiều vấn đề còn vướng mắc trong quy định luật giao thông giữa các nước, quy định về quản lý phương tiện giao thông và người tham gia giao thông. Hiện nay, để một ô tô cá nhân có thể lăn bánh tại Việt Nam, Lào, Campuchia thì chỉ cần đăng ký giấy phép liên vận tại với mức kinh phí là 50.000 đồng và từ 15 đến 30 ngày nhưng Luật giao thông khác nhau giữa các nước lại là vấn đề phức tạp tới người tham gia giao thông. Theo như hiện nay, trong khối ASEAN có 5 nước là Việt Nam, Lào, Campuchia, Mianma, Philipin là đi bên phải đường; các nước Thailan, Malaysia, Singapore, Indonesia, Brunei là đi bên trái đường. 
Sự hợp tác giao thông giữa các nước ASEAN là cơ sở thúc đẩy sự phát triển về mọi mặt của đất nước nhưng bên cạnh đó cũng gây sức ép không nhỏ đến công tác bảo đảm TTATGT trong đó đặc biệt là TNGT, tình trạng UTGT. Đi đến thủ đô của các nước ASEAN đâu đâu cũng chứng kiến cảnh tắc đường nghiêm trọng và TNGT. Nổi bật là thủ đô Jakata của Indonexia năm 2015 đã được tạp chí Times đánh giá là thủ đô có tình trạng tắc đường tồi tệ nhất trên thế giới; tháng 7/2016 đã xảy ra tắc đường 20 giờ tại một trạm thu phí của thủ đô đã làm cho 18 người chết do kiệt sức vì tắc đường. Tại Philipin nạn kẹt xe tại thủ đô và các vùng lân cận làm cho nước này mất 64 triệu USD mỗi ngày. Thủ đô Bangkok của Thái Lan là thành phố du lịch náo nhiệt nhất thế giới, nhưng trung bình mỗi năm người dân Bangkok phải mất thêm 230 giờ cho việc đi lại do tắc đường. Một trong những nguyên nhân chính của tình trạng trên là sự tăng vọt số lượng ô tô ở tất cả các quốc gia và kết cấu hạ tầng giao thông không đáp ứng kịp tốc độ tăng trưởng của phương tiện giao thông. Bên cạnh đó, số vụ và số người chết TNGT tại các nước ASEAN xảy ra nghiêm trọng. Ở Campuchia năm 2013 số người chết vì tai nạn là hơn 1.900 người nhưng đến năm 2015 tăng lên hơn 2.200 người. Nguyên nhân chủ yếu là do chạy quá tốc độ, chấp hành luật giao thông và lái xe trong tình trạng sử dụng nồng độ cồn quá quy định, ngoài ra số người đội mũ bảo hiểm khi đi xe máy ở Campuchia cũng rất thấp. Trong khi đó tại Myanma, trong 10 tháng đầu năm 2016, số vụ tai nạn là 13.519 vụ, số người chết là 3.838 người, số người bị thương là 21.647 người. Còn ở Việt Nam năm 2016 xảy ra 21.589 vụ TNGT, làm chết 8.685 người và bị thương 19.280 người. Bên cạnh đó là hạ tầng giao thông chưa đảm bảo, các công trình giao thông hiện đại còn hạn chế, trong khi các đô thị thì ngày càng phát triển. Do đó nhu cầu kết nối trong khu vực ASEAN trên lĩnh vực giao thông có ý nghĩa quan trọng cấp thiết, là tiền đề để thúc đẩy và phát triển kết nối trong các lĩnh vực khác đặc biệt trên lĩnh vực kinh tế và du lịch.

Bộ trưởng Tô Lâm cùng các đại biểu tại Diễn đàn CSGT ASEAN

Xuất phát từ các đặc điểm tình hình trên, để thúc đẩy hợp tác và phát triển giao thông liên vận ASEAN mà vẫn đảm bảo được trật tự an toàn giao thông, đảm bảo sự thông thương về kinh tế, văn hóa, du lịch, an ninh quốc phòng thì cần tiến hành một số phương hướng giải quyết các vấn đề còn vướng mắc sau:
Thứ nhất, cần có sự điều chỉnh luật pháp về giao thông giữa các nước trong khối cộng đồng ASEAN theo hướng tăng cường quản lý phương tiện giao thông, người điều khiển phương tiện giao thông, xây dựng cơ chế tham gia giao thông an toàn giữa các nước ASEAN;
Thứ hai, các cơ quan quản lý về giao thông giữa các nước ASEAN cần có sự hợp tác chặt chẽ và thống nhất với nhau; hợp tác trong công tác xử lý các vấn đề về giao thông như: tăng cường quản lý hoạt động vận tải hàng hóa, hành khách; coi trọng công tác tổ chức giao thông, nâng cao điều kiện an toàn của kết cấu hạ tầng giao thông và bảo đảm TTATGT trên đường cao tốc; siết chặt quản lý người điều khiển phương tiện giao thông cơ giới sau sát hạch cấp GPLX; công nhận GPLX của các nước thành viên ASEAN; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, áp dụng công nghệ tiên tiến, các thiết bị kỹ thuật hiện đại trong giám sát, xử lý vi phạm, cũng như phối hợp điều hành giao thông trên các lĩnh vực đường bộ, đường sắt và đường thủy nội địa.
Thứ ba, công tác quản lý nhà nước về GTVT phải được cải tiến, thích ứng với các quy ước quốc tế đã được ký kết giữa các nước trong khu vực. Các cơ quan quản lý cần nêu cao nhiệm vụ đảm bảo TTATGT và giám sát hoạt động của phương tiện nước ngoài hoạt động trên lãnh thổ nước mình, mặt khác vẫn phải tạo thuận lợi và đối xử bình đẳng với người, phương tiện và hàng hóa khi di chuyển trong lãnh thổ nước mình. Trong quá trình kiểm tra, giám sát, xử lý vi phạm, cần phát hiện những vấn đề bất cập trong việc thực hiện các cam kết để đưa ra các kiến nghị sửa đổi, bổ sung hệ thống luật pháp về giao thông trong nước cũng như các điều ước quốc tế.
Thứ tư, cần nâng cao vấn đề hợp tác trong xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ quản lý giao thông chuyên trách, có đủ trình độ và năng lực chuyên môn, đáp ứng xu thế hợp tác nước ngoài; đặc biệt là nâng cao tinh thần trách nhiệm, trình độ pháp luật, ngoại ngữ của người thực thi công vụ trong quản lý nhà nước về TTATGT; trang bị kiến thức về điều ước quốc tế mà Chính phủ nước mình đã ký kết với các nước láng giềng và trong khu vực về GTVT trên các lĩnh vực đường bộ, đường sắt và đường thủy nội địa để hiểu rõ các cam kết, cơ chế của từng điều ước, từ đó xây dựng để tổ chức thực hiện;
Thứ năm, cần tăng cường tổ chức các diễn đàn CSGT giữa các nước trong khu vực để trao đổi kinh nghiệm, giải quyết những phát sinh về bảo đảm TTATGT trong quá trình hội nhập. Diễn đàn cần phải được đưa vào hoạt động mang tính định kỳ, tạo thành cơ chế thường xuyên của CSGT các nước trong cộng đồng ASEAN.
Năm 2017 là năm dự báo có nhiều thay đổi trong công tác quản lý về giao thông, xây dựng kết cấu hạ tầng giao thông đồng bộ và hiện đại nhằm đáp ứng yêu cầu hợp tác và phát triển giao thông liên vận ASEAN. Giao thông liên vận ASEAN được phát triển và thống nhất là tiền đề để phát triển giao thông liên vận Châu Á và thế giới, là cở sở để Cộng đồng kinh tế ASEAN đi vào hiện thực cũng như mở rộng hợp tác giao lưu, phát triển kinh tế với các nước trên toàn thế giới.

 

Ths Phan Nguyệt Anh  
Trung tâm Nghiên cứu ATGT - Học viện CSND

 


 

Gửi cho bạn bè

Phản hồi

Thông tin người gửi phản hồi